rfi

កំពុងផ្សាយ
  • ផ្សាយផ្ទាល់
  • នាទីព័ត៌មាន
  • RFI ជាភាសាបារាំង
ព្រឹត្តិការណ៍អន្តរជាតិប្រចាំថ្ងៃ
rss itunes

រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី ដណ្តើម​បាន​អាឡិប តើ​សង្រ្គាម​ស៊ីរី​កំពុង​ឈាន​ទៅរកទីបញ្ចប់?

ដោយ ឈាង បុប្ផា

រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី នៅ​ថ្ងៃ​សុក្រទី ២៣ ធ្នូ បាន​ប្រកាសថា ខ្លួន​បាន​ចូល​គ្រប់គ្រង ទាំងស្រុង ទីក្រុង​អាឡិប។ កងទ័ព​ស៊ីរី​បាន​ប្រកាស​យ៉ាងដូច្នេះ គឺ​បន្ទាប់​ពី​ប្រតិបត្តិការ​ជម្លៀស​ប្រជាជន​ស៊ីវិល និង​ក្រុមទាហាន​ប្រឆាំង ស៊ីរី ចុងក្រោយ ត្រូវ​បាន​បិទបញ្ចប់ នៅ​យប់​ថ្ងៃ​ព្រហស្បតិ៍ នៅ​ទីក្រុង​អាឡិប។

នៅ​ស៊ីរី កងទ័ព​រដ្ឋាភិបាល​បាន​ចេញ​សេចក្តី​ប្រកាស​ព័ត៌មាន​ផ្លូវការ​មួយដែល​ថា ទីក្រុង​អាឡិប ដែល​ស្ថិតនៅក្រោម​កាន់កាប់​របស់​ពួកឧទ្ទាម​ជាង​៣​ឆ្នាំ​មកនេះ ត្រូវ​បាន​រដ្ឋាភិបាល​វាយដណ្តើម​យក​បាន​មក​វិញហើយ។ អាឡិប​ជា​ទីក្រុង​សំខាន់​ទី​២​របស់​ស៊ីរី។ អាឡិប ដែល​ជា​ទីក្រុង​ចាស់បុរាណ មួយ ក្នុង​ចំណោម​ទីក្រុង​បុរាណ​ដទៃ​ទៀត​ក្នុង​ពិភពលោក ធ្លាប់​ជា​មជ្ឈមណ្ឌល​សេដ្ឋកិច្ច និង​ទេសចរណ៍​ដ៏​សំខាន់​មួយ​របស់​ស៊ីរី នៅ​មុន​ទីក្រុងនេះ​ធ្លាក់ទៅក្នុង​សង្រ្គាម​បង្ហូរឈាម នៅ​ឆ្នាំ ២០១២ គឺ​មួយ​ឆ្នាំក្រោយ នៃ​ការផ្ទុះឡើង ចលនា​បដិវត្តន៍ នៅ​ស៊ីរី។ មុន​នឹង​វាយ​យក​បាន​អាឡិប រដ្ឋាភិបាល​របស់​លោក​បាស្ហា អាល់អាសាដ វាយ​ឈ្នះ​លើ​ក្រុមប្រឆាំង ដណ្តើម​យក​បាន​ទីក្រុង​សំខាន់​ផ្សេងទៀតៗ ដូចជា​ទីក្រុងHoms Hama Damas Lattaquié។

 
អនាគត​ស្រពិចស្រពិល​របស់​ក្រុមប្រឆាំង​ស៊ីរី
ក្រុមទាហាន​ប្រឆាំង​ស៊ីរី​សេរី ដែល​សុខចិត្ត ដកខ្លួន ចេញ​ពី​ទីក្រុង​អាឡិប ដោយសារ​តែ​ពួកគេ លែង​អាច​ទ្រាំទ្រ​តទៅទៀត នឹង​ការវាយប្រហារ​យ៉ាងសន្ធប់​របស់​កម្លាំង​សម្ព័ន្ធមិត្ត​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី ដែល​មាន​រុស្ស៊ី អ៊ីរ៉ង់។ តាម​អ្នកទទួល​ខុសត្រូវ​របស់​ក្រុមប្រឆាំង ម្នាក់ ដែល​បាន​និយាយ​ប្រាប់​ទីភ្នាក់ងារ​ព័ត៌មាន​បារាំង AFP ការបាត់បង់​ទីក្រុង​អាឡិប​សបញ្ជាក់​ពីការបាត់បង់​យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ​របស់​ក្រុមប្រឆាំង ទាំងក្នុងផ្នែក​នយោបាយ និង​យុទ្ធសាស្រ្ត​យោធា។
 
បរាជ័យ​របស់​ក្រុមទាហាន​ប្រឆាំង ស៊ីរី នៅ​ទីក្រុង​អាឡិប​តាម​ពិត​ជា​លទ្ធផល នៃ​ការចុះខ្សោយ​កម្លាំង​របស់​ក្រុមនេះ ដែល​ពី​មួយឆ្នាំ ទៅមួយឆ្នាំ ត្រូវ​អាមេរិក ឬ​សម្ព័ន្ធអារ៉ាប់​លែងដៃ លែង​សូវ​គាំទ្រ​ដូចមុន។ គឺ​ផ្ទុយ​ស្រឡះ​ពី​កម្លាំង​ទាហាន​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី ដែល​ក្នុង​រយៈពេល​តែមួយ ឆ្នាំ​ចុងក្រោយ បាន​ទទួលជំនួយ គាំទ្រ​យ៉ាងចេញមុខ​ពី​រដ្ឋាភិបាល​រុស្ស៊ី ហើយ​និង​អ៊ីរ៉ង់។ តាម​ក្រុមប្រឆាំង​ស៊ីរី បើសិន​រុស្ស៊ី ហើយ​និង​អ៊ីរ៉ង់​មិន​លូកដៃ ក្នុង​មួយឆ្នាំ​ចុងក្រោយនេះ រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី គឺ​មិនងាយ​អាច​វាយដណ្តើម​យក​បានទីក្រុង​អាឡិបទេ។
 

ក្រុមទាហាន​ប្រឆាំង ហើយ​និង​ក្រុមគ្រួសារ​រង់ចាំ​ការជម្លៀស​ចេញពី​ទីក្រុង​អាឡិប នៅថ្ងៃទី ១៨​ធ្នូ ២០១៦ REUTERS/Abdalrhman Ismail

គ្មាន​ជំនួយ​គាំទ្រ​ពី​ប្រទេស​លោកខាងលិច អនាគត​របស់​ក្រុមប្រឆាំង​ស៊ីរី កំពុង​ស្ថិតនៅក្នុង​ភាព​ស្រពិចស្រពិល។ បាត់បង់​មូលដ្ឋាន​របស់​ខ្លួន នៅ​អាឡិប ក្រុមប្រឆាំង​ស៊ីរី​ពេលនេះ​កំពុង​ដកខ្លួន ទៅ​ប្រមូល​ផ្តុំ នៅ​ទីក្រុង​អ៊ីដលីប ដែល​ជាអាច​ជាទីតាំង​សំខាន់​ចុងក្រោយ​របស់​ក្រុមប្រឆាំង​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី។
 
ទីក្រុង​អ៊ីដលីប ដែល​ស្ថិតនៅ​ភាគខាងនិរតី​ទីក្រុង​អាឡិប កំពុង​ស្ថិតនៅក្រោម​ការកាន់កាប់​របស់​អ៊ីស្លាមជ្រុលនិយម ដែល​ជា​បណ្តាញ​របស់​ក្រុមភេរវនិយម អាល់នូស្រា។ គេ​បារម្ភថា បើសិន​ក្រុមទាហាន​ប្រឆាំង លែង​បាន​ទទួល​ការគាំទ្រ​ពី​ប្រទេស​លោកខាងលិច នោះ ទាហាន​សកម្មប្រយុទ្ធ​របស់​ក្រុមនេះ ដែល​តាមពិត​ចង់​ប្រឆាំង​អំណាច​ផ្តាច់ការ​របស់រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី អាច​នឹង​ទៅ​ចូលរួម​ដៃ​ជាមួយ​ក្រុមភេរវនិយម ដើម្បី ប្រយុទ្ធប្រឆាំង​នឹង​ទ័ព​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី។
 
អាឡិប៖ គេ​កំពុង​បង្កើត​ជំនាន់​ភេរវជន​ទៅ​ថ្ងៃ​អនាគត
ក្រុមជីហាត អង្គការ​រដ្ឋអ៊ីស្លាម ដែល​ចាប់រីកកម្លាំង​ធំឡើង ក៏ដោយសារ​តែ​ក្រុមនេះ​បាន​ឆ្លៀតទាញ​យក​ប្រយោជន៍​ពី​សង្រ្គាម​បង្ហូរឈាម រវាង​ក្រុមប្រឆាំង ហើយ​និង​ទាហាន​រដ្ឋាភិបាល​របស់​លោក​បាស្ហា អាល់អាសាដ។
 

យុវជន​ស៊ីរី​អង្គុយយំ​នៅ​លើ​បំណែក​ថ្ម​ផ្ទះ​ដែល​ទើប​រងការទម្លាក់គ្រាប់​របស់​យន្តហោះ​រុស្ស៊ី នៅ​ខែ​កក្កដា ឆ្នាំ ២០១៦ KARAM AL-MASRI / AFP

នៅពេល​ដែល​សង្រ្គាម​ស៊ីវិល​ផ្ទុះឡើង​នៅ​ឆ្នាំ ២០១១ នៅ​ស៊ីរី គេឃើញ​មាន​តែ​កម្លាំង​ពីរ​ប្រឆាំង​គ្នា​តែប៉ុណ្ណោះ គឺ​ក្រុមទាហាន​ស៊ីរី​សេរី ហើយ​និង​ទ័ព​រដ្ឋាភិបាលស៊ីរី។ ប៉ុន្តែ បន្តិចម្តងៗ ក្រុមប្រឆាំង​បាន​បាក់បែកខ្ញែក​គ្នា​ជាច្រើន​ក្រុម។ ក្រុមដែល​មាននិន្នាការ​ជ្រុលនិយម​បាន​ទៅចូលរួម​ជាមួយ​ក្រុមភេរវនិយម ដូចជា​ក្រុមអាល់នូស្រា ឬ​ក្រុមជីហាត អង្គការ​រដ្ឋអ៊ីស្លាម។ សម្រាប់​អ្នកនយោបាយ​អឺរ៉ុប​មួយចំនួន រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី​បានទទួល​ជ័យជំនះ អាច​វាយដណ្តើម​យក​បានទីក្រុង​អាឡិប​បាន​វិញមែន។ ប៉ុន្តែ ជាមួយ​គ្នានោះ រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី​បាន​សម្លាប់​បំផ្លាញ​ជីវិត​មនុស្ស​រាប់សែននាក់។ គេ​បាន​ចោទ​សួរថា តើ​គ្រួសារ​ជនរងគ្រោះ ដែលស្លាប់​ដោយ​ទម្លាក់គ្រាប់បែក​របស់​យន្តហោះ​រុស្ស៊ី ឬ​ការបាញ់​ផ្លោង​របស់​ទាហាន​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី ដែល​ឈឺចាប់​ខ្លោចផ្សារ បាត់បង់​មនុស្ស​ជា​ទីស្រឡាញ់​របស់ខ្លួននោះ មិន​ចង់​បាន​ការសងសឹក​ទេ ឬ​យ៉ាងណា។
 
ដោយវាយ​យក​បាន​អាឡិប រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី​រំពឹង​រំដោះ​ទីក្រុង​ផ្សេងទៀត ពីដៃ​ក្រុមប្រឆាំង ដើម្បី​កសាង​សន្តិភាព​ឡើងវិញ​នៅស៊ីរី។ ប៉ុន្តែ​នេះ​ជា​គំនិត​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ីរី។ នៅ​ស្ថានភាព​ជាក់ស្តែង សង្រ្គាម​ស៊ីរី​អាច​ចប់ ប៉ុន្តែ វា​គ្រាន់តែជា​ចំណុច​ចាប់ផ្តើម ជា​ប្រភព​ដើមហេតុ​បណ្តុះ​ក្រុមភេរវនិយម​ទៅវិញទេ។
 
វិបត្តិ​នយោបាយ​ដែល​បាន​ប្រែក្លាយ​ជា​សង្រ្គាម​បង្ហូរឈាម នៅ​ស៊ីរី មិន​ត្រឹម​តែ​បាន​សម្លាប់​ជីវិត​មនុស្ស​រាប់សែននាក់នៅ​ស៊ីរីតែ​ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែ វា​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​សន្តិសុខ​ក្នុង​ពិភពលោក​ត្រូវ​ក្រឡាប់ចាក់ រង​ការវាយប្រហារ​ជាប្រចាំ ពី​ក្រុមភេរវនិយម ដែលយក​មូលហេតុ បុព្វហេតុ​សង្រ្គាម​នៅ​ស៊ីរី​ទៅ​បំផុស​ឲ្យ​មាន​ក្រុមមនុស្ស​ជ្រុលនិយម ធ្វើ​សកម្មភាព ភេរវកម្ម ប្រឆាំង​ផលប្រយោជន៍​នៅ​ប្រទេស​លោកខាងលិច។
 
សង្រ្គាម​ប្រយុទ្ធគ្នា នៅ​ស៊ីរី​បាន​បង្ហាញ​ឲ្យ​ឃើញ​ផងដែរ ពីជ័យជំនះ​របស់​ក្រុម​មេដឹកនាំផ្តាច់ការ​ដែល​តស៊ូ​ក្រាញ​អំណាច ហើយ​និង​បរាជ័យ​នៃ​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ​ដែល​ក្រុមប្រឆាំង​បាន​ធ្វើ​បដិវត្ត​ទាមទា តាំង​ពី​ដំបូងទី នៅ​ស៊ីរី។ វា​បង្ហាញ​ឲ្យ​ឃើញ​ផងដែរ​ពី​ភាពស្ពឹកស្រពន់ និង​អត្មានិយម របស់​សហគមន៍​អន្តរជាតិ ដែល​បិទភ្នែក​ បណ្តោយ​ឲ្យ​មាន​ការកាប់សម្លាប់​ជីវិត​មនុស្ស​ជាតិ នៅ​ស៊ីរី៕
 

 

ហេតុអ្វី បាន​ជានិស្សិត​បារាំង ធ្វើ​បាតុកម្ម កាន់កាប់​មហាវិទ្យាល័យ​នៅពេលនេះ?

គុយបា​បើកទំព័រ​​សករាជថ្មី ជាមួយ​នឹង​ប្រធានាធិបតី​ថ្មី ក្រៅ​រង្វង់​គ្រួសារ​ត្រកូល​Castro

លោក​ដូណាល់ត្រាំ​បញ្ជាក់ថា​ប្រមុខ​សេអ៊ីអា​ពិតជា​បានទៅជួប​លោក​គីមជុងអ៊ុន​ដោយ​សម្ងាត់

ស្តូប​រំលឹកវិញ្ញាណក្ខន្ធ​ជនរងគ្រោះ​ក្នុង​របប​ខ្មែរ​ក្រហម មាន​លើកដំបូងគេ នៅ​ទឹកដី​បរទេស

ណាសា​នឹង​បញ្ជូន​TESS ទៅ​ថតរក​ភព​ផ្សេង នៅជុំវិញ​ផ្កាយ ក្រៅ​ប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ

អាមេរិក បារាំង និងអង់គ្លេស​រួមគ្នា វាយប្រហារ​ទីតាំង​ស្តុកអាវុធ​គីមី នៅ​ស៊ីរី

ហេតុអ្វី​លោកត្រាំ ចង់​វិល​មក​រកកិច្ចព្រមព្រៀង​ពាណិជ្ជកម្ម​សេរី​ប៉ាស៊ីហ្វិក​វិញ ?

ចរន្ត​ទឹកសមុទ្ទ​ចុះ​ខ្សោយ ដោយ​ការប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ

ស៊ីរី៖ ការប្រឈមមុខ​ដោយ​អាវុធ​អាច​នឹង​មាន បន្ទាប់​ពីរុស្ស៊ី​ និង​អាមេរិក ​តម្លើង​សរសៃ​ក​ដាក់គ្នា​នៅ​អ.ស.ប

ចិន៖​លោកស៊ី ជីនពីង​ចាត់​វិធានការ​ទប់​នឹង​នយោបាយ​ការពារនិយម​របស់​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ​ដោយ​ប្រកាស​​បើក​ចំហ​ទីផ្សារ​ចិន

តើអ្នកណា​ដែល​បាញ់មីស៊ីល វាយប្រហារ​មូលដ្ឋានទ័ព​អាកាស​ស៊ីរី?

តើប្រជាជន​ហុងគ្រី​នឹង​បោះឆ្នោត​ជ្រើសរើស​នាយករដ្ឋមន្រ្តី ដែល​ស្អប់ជនអន្តោប្រវេសន៍?

លោក​ណាហ្ស៊ីប រ៉ាហ្សាក់ប្រកាស​រំលាយ​សភាម៉ាឡេស៊ី

ប្រេស៊ីល៖​លោកលូឡា​ត្រូវ​បញ្ចប់​ជីវិតនយោបាយ​នៅ​ក្នុង​ពន្ធនាគារ?

ហេតុអ្វី​បាន​ជា​ក្រុម​ប្រទេស​សមាជិក​អូតង់​ស្ថិតជុំវិញ​សមុទ្របាល់ទិច​ងាក​ទៅ​រក​អាមេរិក​ជា​ថ្មី?

កូដកម្ម​នៅ​បារាំង ជា​វិញ្ញាសា​ល្បង​កម្លាំង​សម្រាប់​លោក​ម៉ាក្រុង​និង​សហជីព ឬ ?

ហិង្សា​​ហ្កាហ្សា៖​អ៊ីស្រាអែល​​ទាត់ចោល​​ការទាមទារ​​ស៊ើប​អង្កេត​​ការស្លាប់​​​ជនជាតិ​​ប៉ាឡេស្ទីន​​

ហ្កាហ្សា៖ កំដៅ​នៃ​ភាព​តានតឹង អាច​បង្ក​ជា​ភ្លើង​សង្រ្គាម​សាជាថ្មី​ បាន​គ្រប់​ពេល​វេលា

តុលាការបារាំង​នាំ​ខ្លួនអតីត​ប្រធានាធិបតី​ ​​លោក នីកូឡា សាកូហ្ស៊ី ​ទៅ​ជំនុំជម្រះ​ រឿង​ពុករលួយ

បារាំង​រៀប​យុទ្ធសាស្ត្រ​ដើម្បី​បាន​ក្លាយ​ជា​ជើង​ឯក​ផ្នែក « បញ្ញាសិប្បនិម្មិត”