rfi

កំពុងផ្សាយ
  • ផ្សាយផ្ទាល់
  • នាទីព័ត៌មាន
  • RFI ជាភាសាបារាំង
ព្រឹត្តិការណ៍អន្តរជាតិប្រចាំថ្ងៃ
rss itunes

បារាំង​ងាក​ទៅ​រឹត​ចំណង​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​រុស្ស៊ី

ដោយ អៀង សុខម៉ិញ

បារាំង​ចង់​ដើរ​តួ​​ជាអន្តរការី និង​ជំនះ​ឱ្យ​បាន​នូវ​រាល់​ភាព​ចម្រូង​ចម្រាស​ទាំង​ឡាយជាមួយ​រុស្ស៊ី។ លោក​ប្រធានាធិបតី​បារាំង អេម៉ាណុយអែល​ ម៉ាក្រុង​ បាន​បង្ហាញ​និន្នាការ​នេះ តាម​រយៈការ​ទទួល​លោកពូទីន នៅ​គេហដ្ឋាន​វិសមកាល​កាលពីចុង​ខែ​សីហា​ ជាភស្តុតាង។ ហើយ​នៅ​ថ្ងៃ​ចន្ទ​នេះ បារាំង​ចង់​សម្រេច​ឱ្យ​បាន​កម្មវត្ថុ​មួយ​ទៀត គឺ​ការ​បង្ខិត​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​ឱ្យ​កាន់​តែ​ជិត​ស្និទ្ធ​នឹង​គ្នា។ ជំនួប​ទ្វេភាគី ថ្នាក់​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​ការបរទេស និងការពារជាតិ​បារាំង-រុស្ស៊ី ត្រូវ​ចាប់​បើក​ធ្វើ​ឡើង​វិញ​ ជា​លើក​ទី​មួយ នៅ​ទីក្រុង​ម៉ូស្គូ​ បន្ទាប់​ពី​អាកខាន​អស់​ជា​ច្រើន​ឆ្នាំ​ដោយ​ហេតុ​​វិបត្តិ​អ៊ុយក្រែន។

ប្រធានាធិបតី​បារាំង លោក អេម៉ាណុយអែល ម៉ាក្រុង បានសម្តែង​កាយវិការ​ជាក់ស្តែង និង​បាន​​ប្រកាសច្បាស់ៗ​ ក្នុង​សុន្ទរកថា​ នៅចំពោះ​មុខ​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត តែ​ម្តង​ថា​ បារាំង​ចង់​សម្រេច​រឹត​ចំណង​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​រុស្ស៊ី​ឱ្យ​មាន​ភាព​កក់​ក្តៅនឹង​គ្នា​។ លោក​ម៉ាក្រុង បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ដោយ​ចំៗ​ថា “បារាំង​និង​រុស្ស៊ី​ ជា​អឺរ៉ុប ! ដូច្នេះ​ត្រូវ ​ទំនុក​ចិត្ត​ជាមួយរុស្ស៊ី និង​​ស្ថាបនាយុទ្ធសាស្ត្រ​ជាមួយ​គ្នា​។ ក្នុង​រយៈ​ពេល​តែ​៥​ឆ្នាំ​រុស្ស៊ី បាន​ក្រសោប​ជំហរ​ជា​អតិបរិមា នៅ​ក្នុង​សំណុំ​រឿង​លីប៊ី ស៊ីរី និង​នៅ​អាហ្វ្រិក។

ជំហរ​ប្តូរផ្លាស់​របស់​បារាំង​​ចំពោះ​រុស្ស៊ី ត្រូវ​បាន​បង្ហាញ​កាន់​តែ​ច្រើនឡើងៗ ​នារយៈ​ពេល​ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ​ចុង​ក្រោយ​នេះប៉ុណ្ណោះ។

ជំនួប​ ២+២

តាំង​ពី​ឆ្នាំ​២០១៤​មក ទំនាក់ទំនង​បារាំង​រុស្ស៊ី មាន​លក្ខណៈ​ចុងមាត់ចុងក​ខ្លាំងណាស់ ! ថ្វីបើ​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​ការបរទេស​បារាំង បាន​ជួប​ពិភាក្សាជា​ច្រើន​ដង​​ជាមួយ​សមភាគី​រុស្សីមែន តែ​រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួង​ការពារ​ជាតិ​បារាំង​វិញ តាំង​ពី​ឡើង​កាន់​តំណែង​មក លោកស្រី Florence Parly មិន​ដែល​មាន​ជំនួប​ជាមួយ​ សមភាគី​រុស្ស៊ី​ម្តង​ណាសោះ។ គឺ​ទើប​តែ ​នៅ​ថ្ងៃនេះ​លោកស្រី​ព្រមទាំង​រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស​បារាំង ត្រូវ​មាន​ជំនួប​ជាមួយ​រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ​និង​ការបរទេសរុស្ស៊ី​នៅក្រុង​ម៉ូស្គូ ក្នុង​ក្របខ័ណ្ឌ​នៃ​ជំនួប​អន្តររដ្ឋាភិបាល។

ជំនួប​ថ្នាក់​រដ្ឋមន្ត្រី​ការបរទេស​និងការពារ​ជាតិ ឬ​ហៅ​កាត់​ថា​ជំនួបអន្តររដ្ឋាភិបាល ​២+២ ​ដើម្បី​ពិគ្រោះ​យោបល់​គ្នាស្តី ពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និង​សន្តិសុខ ត្រូវ​បាន​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​រៀប​ចំ​ធ្វើ​តាំង​ឆ្នាំ​១៩៩០​មក ដើម្បី​ពង្រឹង​ទំនាក់ទំនង​ការទូត​ផង​ និង​យោធា​ផង​។ តែ​ជំនួប​បែប​នេះ​ត្រូវ​បាន​ផ្អាក​តាំង​ពី​៥​ឆ្នាំ ក្រោយ​ពេល​ដែល​រុស្ស៊ី​បានប្រើ​កម្លាំង​ក្រសោប​យកទឹកដីគ្រីមេ របស់​អ៊ុយក្រែន។​ ពេល​នោះ​​បារាំង​ព្រមទាំង​សម្ព័ន្ធ​មិត្ត​លោក​ខាង​លិច បាន​នាំ​គ្នា​ឈប់​និយាយ​រក​រុស្ស៊ី និង​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច​រុស្ស៊ី​ទៀត រហូត​មក​ទល់​នឹង​ថ្ងៃ​នេះ។​

បារាំង​ព្រម​បើក​ជំនួប​ទ្វេភាគី​ឡើង​វិញ ក្នុង​ក្របខ័ណ្ឌ​នៃ​ការ​ស្តារ​ទំនាក់ទំនង​ និង​ទំនុក​ចិត្ត​ជាមួយ​រុស្ស៊ី​ឡើង​វិញ ! ព្រោះ​រុស្ស៊ី​ មាន​តួនាទី​សំខាន់​ណាស់​នៅក្នុង​សំណុំ​រឿង​អន្តរជាតិ​ធំៗ ដែល​មាន​ផលប៉ះពាល់​ផ្ទាល់​ដល់​បារាំង និង​ដល់​អឺរ៉ុប។ ជំហរ​រយៈ​ពេល​៥​ឆ្នាំ​កន្លង​មក​មិន​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​ស្ថានការណ៍​ប្រសើរ​ឡើង​សោះ ដូច្នេះដើម្បី​សន្តិសុខ​បារាំង និង​ស្ថិរភាព​អឺរ៉ុប​ ទើប​បារាំង​ងាក​មកគិត​គូរស្តារ​​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​រុស្ស៊ី និង​ជ្រើ​សរើស​បើក​​ជំនួប​​ ពីរ​បូកពីរ ដែល​ជា​ផ្លូវ​ដ៏​ខ្លី និង​ផ្ទាល់​ជាង​គេ​ ក្នុង​ការ​ពិភាក្សា​កិច្ចការ​ធំៗ។ ជា​ក្របខ័ណ្ឌ​នៃ​កិច្ចពិភាក្សា​ធម្មតា មិនមែន​ជា​ការខិត​ចូល​គ្នា​ដោយ​ឥត​លក្ខខណ្ឌ​នោះ​ឡើយ។

រុស្ស៊ី-អ៊ុយក្រែន ព្រម​ដោះដូរ​អ្នក​ទោស

ម្យ៉ាង​វិញ​ទៀត បារាំង​ងាក​រក​រុស្ស៊ី​ ក៏​ព្រោះ​ខាងរុស្ស៊ី​របស់​លោក​ពូទីន​ ទោរ​ទន់​ជំហរ​របស់​ខ្លួន ចំពោះ​អ៊ុយក្រែនដែរ។ កាលពី​ថ្ងៃ​អាទិត្យ​ទី​៨​កញ្ញា រុស្ស៊ី​បាន​ព្រមព្រៀង​ធ្វើ​ការ​ដោះដូរ​អ្នក​ទោស​៧០​នាក់ ជាមួយ​ក្រុង​គៀវ (៣៥​នាក់​ម្នាក់)។ ជាព្រឹត្តិការណ៍​ស្ទើរ​ជា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ និង​មាន​តម្លៃ​ជានិម្មិត្តរូប​ខ្លាំងណាស់ ព្រោះនៅ​ក្នុង​ចំណោម​អ្នក​ទោស​ដោះលែង ក៏​មាន​រូប​លោក Oleg Sentsov សមិទ្ធិករ​ភាព​យន្ត អ៊ុយក្រែន​នៅ​គ្រីមេ ដែល​ត្រូវបាន​​រុស្ស៊ី​កាត់ទោស​ឱ្យ​ជាប់​ពន្ធនាគារ​២០​ឆ្នាំ​ពីបទ​ភេរវនិយម ក្រោយ​ពី​បាន​ដឹកនាំ​ធ្វើ​កូដកម្ម​បង្អត់​អាហារ​អស់​១៤៥​ថ្ងៃ។ រុស្ស៊ី​ក៏ទំនង​ជា​យល់​ព្រម​ផ្តល់​សន្ទុះ​ដល់​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​សន្តិភាព​ក្រុងMinsk ចុះ​ហត្ថលេខា​កាលពី​ខែ​កុម្ភៈ​ឆ្នាំ​២០១៥ ដើម្បី​បិទ​បញ្ចប់​សង្គ្រាម​នៅភាគ​ខាង​កើត​អ៊ុយក្រែន ដែល​មាន​តែ​លើ​ក្រដាស​ ​គ្មានការ​គោរព។

​បន្ទាប់ពី​ជាប់​គាំង​តាំង​ខែ​តុលា​២០១៥​មក ជំនួប​កំពូល​ដើម្បី​សន្តិភាព​អ៊ុយក្រែន ទ្រង់ទ្រាយ​ធំ ប្រមូល​ផ្តុំ​ទៅ​ដោយ​ប្រមុខ​រដ្ឋ​-រដ្ឋាភិបាល អ៊ុយក្រែន រុស្ស៊ី អាល្លឺម៉ង់ និង​បារាំង អាច​ចាប់​ផ្តើម​ឡើង​វិញ​ ជា​លើក​ទី​មួយ​ នៅ​ខែ​កញ្ញា​នេះ។

ប៉ុន្តែក្នុង​ដំណាក់កាល​នេះ​ ​បារាំងបដិសេធ​​មិននិយាយ​ពី​ការ​លើក​ទណ្ឌកម្ម​អឺរ៉ុប​​ពី​រុស្ស៊ី​ឡើយ។​ បើ​តាម​រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស​បារាំង គេ​អាច​សើរើ​​ទណ្ឌកម្ម​នេះ​បាន​ ដរាប​ណា​ទាល់​តែ​មាន​ការ​អនុវត្ត​កិច្ចព្រមព្រៀង​ក្រុងMinsk ដើម្បី​ស្ថិរភាព​អ៊ុយក្រែន​សិន៕

COP25 ចង់​សង្រ្គោះ​សមុទ្រ ខណៈ​របាយការណ៍​បញ្ជាក់ថា ទឹក​សមុទ្រ​កាន់តែ​ខ្សត់​អុកស៊ីសែន

សភាអាមេរិក​នឹង​ចាប់ផ្តើម​សរសេរ​បទចោទប្រកាន់ ផ្លូវការ ដើម្បីទម្លាក់លោកដូណាល់ ត្រាំ

បារាំង​ជាប់​គាំង​ស្ទើរ​គ្រប់វិស័យ ដោយ​បាតុកម្ម​ប្រឆាំងនឹង​​កំណែទម្រង់​ច្បាប់​ចូលនិវត្តន៍

នៅក្នុងខួបគម្រប់ ៧០ឆ្នាំ អង្គការអូតង់ព្យាយាមស្តារឯកភាពដែលបានបាត់បង់

ចិន ដណ្តើមចំណាត់ថ្នាក់​លេខ១ពី​សិង្ហបុរី ក្នុងនាមប្រទេស​ដែល​មានប្រព័ន្ធសិក្សា​អប់រំ​មាន​ប្រសិទ្ធិភាពខ្ពស់

សន្និសីទអាកាសធាតុCOP25 ៖ ចង់​បង្កើន​មហិច្ឆតា និង​រំពឹង​លើ​សហភាពអឺរ៉ុប

អសប៖ ចំនួនអ្នកស្លាប់ដោយសារ​ជម្ងឺអេដស៍​បានថយចុះ ប៉ុន្តែ ករណី​ឆ្លងថ្មី​នៅតែមានច្រើន

ការវាយ​ប្រហារ​ដោយ​កាំបិត​ចាក់​សម្លាប់មនុស្ស​ពីរនាក់ នៅ​ក្រុង​ឡុង​ឌ្រឺ ​ប្រទេស​អង់គ្លេស

ហេតុអ្វីបានជា​ប្រធានាធិបតី​បារាំង​ទាមទារ​ឲ្យ​អូតង់ កែប្រែ​យុទ្ធសាស្រ្ត​យោធា​ឡើងវិញ?

ចិនដំឡើងសម្លេងដាក់អាមេរិក បន្ទាប់ពីលោកដូណាល់ ត្រាំចុះហត្ថលេខាលើច្បាប់គាំទ្របាតុករហុងកុង

អង្គការសហប្រជាជាតិព្រមានពីគ្រោះមហន្តរាយអាកាសធាតុធ្ងន់ធ្ងរ បើពិភពលោកបន្តពន្យារពេលទប់ស្កាត់

បារាំងបង្ហាញផែនការទប់​ស្កាត់​​នឹង​អំពើ​ហិង្សា​ក្នុង​គ្រួសារ ចំ​ថ្ងៃ​ទិវា​ពិភពលោក​​លុបបំបាត់អំពើហិង្សាលើស្ត្រី ​

បោះឆ្នោតឃុំ សង្កាត់ហុងកុង៖ជាក្តីសង្ឃឹមសម្រាប់ក្រុមអ្នកប្រជាធិបតេយ្យ និងជាតេស្តសម្រាប់លោកស្រីការី ឡាំ

តើ​គ្រិស្ត​សាសនា​ នៅ​ជប៉ុន​មាន​ប្រវត្តិ​យ៉ាងណា ?

អ៊ីស្រាអែល៖ លោក​ណេតាន់យ៉ាហ៊ូ ត្រូវ​រដ្ឋ​អាជ្ញា​ចោទ​ប្រកាន់​ពីបទ​ពុករលួយ

ដំណើរការដកតំណែងប្រធានាធិបតី៖ សាក្សី​ឆ្លើយ​ដាក់បន្ទុក​លើ​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ​

អាមេរិក​ប្រកាស​ថា សំណង់​អាណានិគមកិច្ច​អ៊ីស្រាអែល នៅ​ទឹកដី​ប៉ាឡេស្ទីន មិនមែន​ជារឿងខុសច្បាប់​អន្តរជាតិ

វិទ្យុបារាំងអន្តរជាតិ​ឧទ្ទិស​ថ្ងៃ១៨វិច្ឆិកាលើបញ្ហាសំរាម

អនាគត​ប្រធានាធិបតី​ស្រីលង្កា ជាអ្នកនយោបាយជាតិនិយម និង​ចង់ស្តារទំនាក់ទំនង​ជាមួយប្រទេស​ចិន

បារាំង៖ មួយ​ឆ្នាំក្រោយ ចលនា​បាតុកម្ម​អាវកាក់​លឿង​ព្យាយាម​ស្ទុះ​តវ៉ា​ឡើងវិញ