rfi

កំពុងផ្សាយ
  • ផ្សាយផ្ទាល់
  • នាទីព័ត៌មាន
  • RFI ជាភាសាបារាំង
ទស្សនៈព្រឹត្តិការណ៍ពិភពលោក
rss itunes

បារាំង​បញ្ចូល​ជំនួញ​គ្រឿងញៀន ក្នុង​ការគណនា​ផលិតផល​សរុប​ជាតិ PIB

ដោយ អៀង សុខម៉ិញ

ក្រោយ​ពី​មាន​ការ​តស៊ូ​មតិ​​អស់​ជា​ច្រើន​ឆ្នាំ ចាប់​ពី​ចុង​ខែ​ឧសភា​នេះ​ទៅ វិទ្យាស្ថាន​ជាតិ​ផ្នែក​ស្ថិតិ​បារាំង នឹង​ចាប់​អនុវត្ត​​តាមសំណើ​របស់​អឺរ៉ុប បញ្ជូល​ការចាយ​វាយ​លើ​គ្រឿង​ញៀន ទៅ​ក្នុង​​ការ​គណនាកំរិត​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ច​ជាតិ ពោល​គឺ​​ផលិតផល​ក្នុង​ស្រុក​សរុប PIBដែរ។ តើ​បារាំង​នឹង​ធ្វើ​ការ​គណនា​យ៉ាង​ដូច​ម្តេច បើ​ជំនួញ​គ្រឿង​ញៀន​ជា​ជំនួញ​ខុស​ច្បាប់​ ? តើ​ការ​បញ្ចូល​ជំនួញ​គ្រឿង​ញៀន​ទៅ​ក្នុងការ​គណនា​ផលិតផល​សរុប​ក្នុង​ស្រុក ផ្តល់​​ប្រយោជន៍ យ៉ាង​ណា​ខ្លះ ?

ផលិតផល​ក្នុង​ស្រុក​សរុប ជា​សន្ទទស្សន៍​សេដ្ឋកិច្ច​ វាស់​វែង​ផល​មាន​បាន​របស់​ប្រទេស​មួយ ! ដូច្នេះ​វា​ពិត​​​មិន​មែនជា​ការ​ខុស​ទាស់​អ្វី​​ឡើយ​ដែល​គេបូក​បញ្ចូល​​ជំនួញ​គ្រឿង​ញៀន​ ចូលក្នុង​សកម្មភាព​សេដ្ឋកិច្ច​ជាតិ​​ដែរ​នោះ។ ប៉ុន្តែ​តើ​គេអាច​​វាយ​តម្លៃ​ទម្ងន់​​នៃ​ជំនួញ​ផ្លូវ​ងងឹតលើ​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ច​ជាតិ​​បាន​យ៉ាង​ដូចម្តេចទៅ ? ដោយ​គ្មាន​តួលេខ​ជា​ផ្លូវការ វិទ្យាសា្ថន​ជាតិ​ស្ថិតិនិង​សិក្សា​សេដ្ឋកិច្ច​​បារាំង​ (Insee) ត្រូវ​រំពឹង​លើ​​​ទិន្នន័យ ​នៃ​​ការ​សិក្សាប៉ាន់ស្មាន ​របស់​ស្ថាប័ន​អន្តរក្រសួង ​ទទួល​បន្ទុក​ប្រយុទ្ធ​ប្រឆាំង​នឹង​គ្រឿង​ញៀន វិទ្យាស្ថាន​សិក្សា​ជាន់​ខ្ពស់​ផ្នែក​សន្តិសុខ​និង​យុត្តិធម៌។ ការ​សិក្សានោះ​ផ្តោតជា​សំខាន់​តែ​​ទៅលើ ទីផ្សារ​ជួញដូរ​កញ្ឆា អាភៀន និង​កូកាអ៊ីន។ ​​

លទ្ធផលនៃការ​អង្កេតតាម​គ្រួសារ​​បានបង្ហាញ​ឱ្យ​ឃើញ​ថា​ការប្រព្រឹត្ត-​ជួញដូរ​គ្រឿង​ញៀន​នៅ​បារាំងអាច​​មាន​ទំហំ​ប្រមាណ​ ៣១០០​លាន​អឺរ៉ូ ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំៗ។ ហើយ​​ប្រសិន​បើ​គេ​ទូទាត់​ផាត់​លាត់​ដក​តម្លៃនាំ​ចូល​ទៅ (ដើម) វិទ្យាស្ថាន​ស្ថិតិជាតិ​ ប៉ាន់​ស្មាន​ថា​ជំនួញ​គ្រឿង​ញៀន​នៅ​បារាំង​ មាន​ទំហំ​ ២៧០០​លាន​អឺរ៉ូ​ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំ ពោល​គឺ​តំណាង​ឱ្យ​០,១%​នៃ​ផលិតផល​ក្នុង​ស្រុក​​សរុប។ បើ​ទោះ​បី​ជា​​ប៉ាន់​ស្មាន​នេះ អាច​ទំហំ​​ទាប​ជាង​ស្ថានភាព​ជាក់​ស្តែង​ក៏​ដោយ ក៏​សម្រាប់​វិទ្យាស្ថានស្ថិតិជាតិ​ របៀប​គណនា​ថ្មី​ដែល​មានគិត​​បញ្ចូលទំនួញ​​គ្រឿង​​ញៀន​ចូល​ផងនេះ មិន​បាន​ធ្វើឱ្យ​ផលិតផល​​​ក្នុង​ស្រុក​សរុប​របស់​បារាំងប្រចាំ​ឆ្នាំ​ស្ទុះ​ឡើង​ខ្លាំង​ប្លែក​គួរ​ឱ្យ​ភ្ញាក់​ផ្អើល​ឡើយ។ គឺ​ត្រឹម​តែ​ពីរ​បី​ពាន់​លាន​អឺរ៉ូ​ប៉ុណ្ណោះ បន្ថែម​​​ពី​លើ​ផលិតផល​ក្នុង​ស្រុក​សរុប​PIB ដែល​បារាំង​មាន​ចំនួន ២២០០​ពាន់​លាន​អឺរ៉ូ (២២០ម៉ឺន​លានអឺរ៉ូ)។ មាន​ន័យ​ថា សម្រាប់​បារាំង តួលេខ​នេះ​មិន​បាន​ជះ​ឥទ្ធិពល​អ្វី​ទៅ​លើ​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ច​បារាំង​ប្រចាំ​ឆ្នាំ ២០១៧​ឡើយ។

តាមការ​ពិត​ គេ​ពិបាក​នឹង​ធ្វើការ​ព្យាករ​ប្រកប​ដោយភាព​ច្បាស់​លាស់​ណាស់ ព្រោះ​ម្យ៉ាង ប្រទេស​ជា​សមាជិកមួយ​ចំនួន​មិន​បាន​រាយ​លម្អិតអំពី​​​ផលិតផលក្នុង​ស្រុក​សរុប ដែលទីផ្សារ​ជួញដូរ​ខុស​ច្បាប់​មានការ​​​ប្រែ​ប្រួល​ជា​រៀង​រាល់​ឆ្នាំ។ ហើយ​ម្យ៉ាង​ទៀត គេ​មិន​​ប្រាកដ​ថា​ប្រទេស​ជា​សមាជិក​ទាំង​នោះ​អនុវត្ត​របៀប​គណនា​ដូច​គ្នា​ តាមការ​កំណត់​របស់​វិទ្យាស្ថាន​ស្ថិតិ​​អឺរ៉ុប​​ឬ​ក៏​អត់​ផង។ ​

មាន​ប្រទេស​ជា​សមាជិក​សហភាព​អឺរ៉ុប​តិច​តួច​ណាស់ ផ្សព្វផ្សាយ​អំពី​ការ​ប្តូរ​ផ្លាស់​របៀប​គណនា។ ប៉ុន្តែ​គេ​សម្គាល់​ឃើញ​ថា អាល្លឺម៉ង់ ដែល​គណនា​បញ្ចូល​ទាំង​ជំនួញ​ផ្លូវ​ភេទ​ផង​នោះ មាន​ផលិតផលក្នុង​ស្រុក​សរុប ប្រសើរ​ឡើង​បាន​០,១​ពិន្ទុ នៅ​ឆ្នាំ​ប្តូរ​ការ​គណនា។ នៅ​ឆ្នាំ​២០០៩អង់គ្លេស​ក៏​ដូច​គ្នា​ PIB​ផលិតផល​សរុប​ក្នុង​ស្រុក​ បាន​កើន​ឡើង​០,៧ពិន្ទុ នៅ​ពេល​បូក​ការ​ជូញ​ដូរ​អាភៀន​ចូល។

អេស្ប៉ាញ​ អ៊ីតាលី... បាន​ចាប់​ផ្តើមយក​​​ការ​ចាយ​វាយ​លើ​​គ្រឿងញៀន​​មក​គណនា​ជា​ផលិតផល​​ក្នុង​ស្រុកសរុបតាំង​ពី​ឆ្នាំ​២០១៤។ ​វិទ្យាស្ថានស្ថិតិ​អឺរ៉ុប​បាន​ស្នើ​សុំ​តាំងពី​ឆ្នាំ​២០១៣មក ឱ្យ​បណ្តា​ប្រទេស​ជា​សមាជិក​​សហភាពអឺរ៉ុប​ទាំង​អស់ អនុវត្ត​របៀប​គណនា​ផលិតផលក្នុង​ស្រុកសរុប​របស់​ខ្លួន ឱ្យ​ដូចៗគ្នា ដោយ​បូក​បញ្ចូលទាំង​​ទឹក​ប្រាក់​នៃ​ជំនួញ​គ្រឿន​ញៀន​​ និង​ការ​ជំនួញ​ផ្លូវ​ភេទ​ផង ។​ សំណើអឺរ៉ុប​បែប​នេះ ក៏ដើម្បី​ឱ្យអឺរ៉ុប​​មាន​ភាព​ស៊ីចង្វាក់គ្នា ព្រោះ​​​មាន​សមាជិក​សហភាព​ខ្លះ ការ​ជួញដូរ​គ្រឿង​ញៀន និង​ផ្លូវភេទ​ដែល​ជា​របរ​ស្រប​ច្បាប់ បាន​មក​បំប៉ោង​ផលិតផល​ក្នុង​ស្រុក​សរុប ឱ្យ​បាន​ឡើង​ខ្ពស់ ​​ឧទាហរណ៍​​ជាក់​ស្តែង ប្រទេស​ហូឡង់។

បន្ទាប់​ពីស្ទាក់​ស្ទើរ​អស់​ជា​ច្រើនឆ្នាំ នៅ​ទី​បំផុត​បារាំង​ក៏​សម្រេច​​​សម្រប​ខ្លួន ព្រមយក​ជំនួញ​គ្រឿង​ញៀន​មក​គណនា​ ចាប់​ពី​ថ្ងៃ​នេះ ​ប៉ុន្តែ​បន្ត​បដិសេធ​យ៉ាង​ដាច់​ខាត​មិន​យក​ផលិតផល​បាន​មក​ពី​​ជំនួញ​ផ្លូវ​ភេទ​ ទៅ​បូក​​សរុប​ជា​ផលិតផលជាតិ​​ទេ។ វិទ្យាស្ថាន​ពន្យល់​ថា ជំនួញ​ផ្លូវភេទ​មិន​ប្រាកដ​ថា​ជា​ជំនួញ​ដោយ​ស្ម័គ្រ​ចិត្ត និង​ការ​ព្រមព្រៀង​ទេ។ មាន​ឯកសារ​ជា​ច្រើន​ណាស់ ដែល​បង្ហាញ​ស្ត្រី​លក់​ខ្លួន​តាម​ចិញ្ចើម​ថ្នល់​ ជា​ក្មេង​មិន​ទាន់​ពេញ​វ័យ ជា​មនុស្ស​គ្មាន​រស់​ខុស​ច្បាប់​ និង​ស្ថិត​ក្រោម​គំនាប​បណ្តាយ​ពេស្យាចារ បង្ខំ​ចិត្ត​លក់​ខ្លួន​ដើម្បី​ដោះ​បំណុល​ ជា​ទាសករ​ផ្លូវ​ភេទ៕

ការ​​ប្រកួត​ World Cup - 2018 ​នៅ​រុស្ស៊ី​បន្ត​ទៅ​៨ថ្ងៃ​ហើយទាំង​ហែរហម​ដោយ​ចំណុច​ខ្លះ​គួរ​អោយ​ភ្ញាក់​ផ្អើល​

​អាមេរិក​របស់​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ​កំពុង​បន្ត​អនុវត្តន៍​នយោបាយ​ឯកតោភាគីនិយម និង​ឯកោនិយម?

តួកគី៖​ហេតុអ្វី​បាន​ជា​លោក​អ៊ែរដូហ្កាន​ហាក់​បាន​ធ្លាក់​កូដ​នៅ​ក្នុង​យុទ្ធនាការ​សម្រាប់​ការ​បោះឆ្នោត​ថ្ងៃទី២៤ មិថុនា?

បាល់ទាត់ពិភពលោកឆ្នាំ២០២៦ ៖ កាណាដា ម៉ិចសិក និងសហរដ្ឋអាមេរិកបានទទួលសិទ្ធិរួមគ្នាធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះក្នុងបរិបថជម្លោះពាណិជ្ជកម្ម

បទវិភាគ៖​សម្រាប់​លោកពូទីន World Cup ២០១៨ជា​មុខមាត់​ប្រទេស​រុស្ស៊ី

វិបត្តិ​ជនភៀស​ខ្លួន​តាម​ទូក​កំពុង​ធ្វើឱ្យ​អ៊ីតាលី​និង​បារាំង មើលមុខ​គ្នា​មិន​ចំ

គីម ជុងអ៊ុន ពី​មេដឹកនាំ​ផ្តាច់ការ ក្លាយ​ជា​ប្រមុខរដ្ឋ ស្មើមុខ​​នឹង​ប្រធានាធិបតី​អាមេរិក

ទំនាក់ទំនង​រវាង​អាមេរិក និង​កូរ៉េខាងជើង និង​បុគ្គលិកលក្ខណៈ​របស់​លោកត្រាំ និង​លោកគីម!

អង្គការ​​សហប្រជាជាតិ​​ស្តី​បន្ទោស​​នយោបាយ​​ប្រឆាំង​​អន្តោប្រវេសន៍​​របស់​​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​

កំណែ​ទម្រង់​ច្បាប់​អន្តោប្រវេសន៍​អឺរ៉ុប បន្ត​ជាប់​គាំង

ទិវាបរិស្ថាន៖ កាកសំណល់ប្លាស្ទិក ជាហានិភ័យខ្ពស់សម្រាប់មនុស្សជាតិ

ហ្សកដានី៖​អ្វី​ទៅ​ជា​ប្រភព​នៃ​ការ​ផ្ទុះ​កំហឹង​របស់​ប្រជាជន​រហូត​ទម្លាក់​រដ្ឋាភិបាល​លោក​ហានី មុលគី?

កំណើន​អត្រា​មរណភាព​បណ្តាល​មក​ពី​សារជាតិ​អូពីយូអីត​ (opioïde) កំពុង​ក្លាយ​ជា​វិបត្តិ​នៅ​ក្នុង​សង្គម​អាមេរិក​

ប៊ុលហ្ការី​ភ្ញាក់​រលឹក​ចង់​ស្តារ​ឡើងវិញ​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​រុស្ស៊ី ពិសេស​ក្នុង​វិស័យ​ថាមពល

វត្តមាន និង​ប្រយោជន៍​នៃ​សន្និសីទ​អន្តរជាតិ​ស្តីពី​ការ​រំសាយ​គ្រឿងសពា្វវុធ​កំពុង​ចោទ​ជា​បញ្ហា!

បាល់ទាត់​ពិភពលោក​ឆ្នាំ ២០១៨៖​ស្ថានីយ៍ទូរទស្សន៍​អាមេរិក Fox Sports កំពុង​ប្រមូល ADN មនុស្ស​ដើម្បី​ស្វែង​រក​អ្នកទស្សនា​ការផ្សាយ​បន្តផ្ទាល់

បារាំង ៖ តំបន់ជាយក្រុង ជាតំបន់ក្រីក្រ ស្តារ​មិនរួចឬ ?

ហេតុអ្វី​បាន​ជា​ប្រជាជន​ប៉ាឡេស្ទីន​បារម្ភ​​ខ្លាំង​ពី​ស្ថានភាព​សុខភាព​របស់​លោក​ម៉ាមូដ អាបាស់?

ហេតុអ្វី​បាន​ជា​ប្រទេស​ក្វាតេម៉ាឡា​ផ្ទេរ​ស្ថានទូត​ទៅ​កាន់​ទីក្រុង​ហ៊្សេរុយសាឡិម​ដូច​សហរដ្ឋអាមេរិក?