rfi

កំពុងផ្សាយ
  • ផ្សាយផ្ទាល់
  • នាទីព័ត៌មាន
  • RFI ជាភាសាបារាំង
ទស្សនៈព្រឹត្តិការណ៍ពិភពលោក
rss itunes

ទណ្ឌកម្ម​បស្ចិមលោក​សំដៅ​ផ្លាស់ប្តូរ​ប្រធានាធិបតី​នៅ​រុស្ស៊ី ប៉ុន្តែ​មិន​សម្រេច

ដោយ កែវ ឆាយា

ថ្លែង​បី​ថ្ងៃ​មុន ក្នុង​បរិវេណ វេទិកា​សេដ្ឋកិច្ខពិភពលោក នៅ​ក្រុង ដាវ៉ូស ប្រទេស​ស្វ៊ីស តំណាង ជាន់ខ្ពស់ម្នាក់​នៃ​មជ្ឈដ្ឋាន​ជំនួញ​រុស្ស៊ី បាន​ប្រកាស​ឲ្យ​ត្រចៀក​អន្តរជាតិ​ដឹងឮ ថា ទណ្ឌកម្ម​ដែល​បស្ចិមលោក ពួតដៃ​គ្នា​ដាក់​ទល់​នឹង​រុស្ស៊ី គឺ ជា​មហា​សង្គ្រាម​សេដ្ឋកិច្ច​ដើម្បី​បង្កើត​ជា​ការ​លំបាក​ដល់ ជីវភាព​រស់នៅ របស់ប្រជាជន​រុស្ស៊ី ហើយ​បំបះ​គេ ឲ្យ​ក្តៅក្រហាយ ស្អប់ ថ្នាក់ដឹកនាំ​របស់​ខ្លួន ដែល​នៅ​ទីបំផុត នាំ​ទៅ​កាន់ ការ​ផ្លាស់ប្តូរ​អំណាច​កំពូល​នៅ​រុស្ស៊ី ហើយ​ជំនួស​ទៅ​ដោយ នរណា ដែល​ត្រូវ​ចិត្ត​បស្ចិមលោក។

ប៉ុន្តែ ក្រោយ ពី កន្លង​ផុត​អស់​ជិត ៤ ឆ្នាំ ទៅ ស្ថាប័ន​ហិរញ្ញវត្ថុ​ដែល​មាន​ទឹកមាត់ប្រៃ បែប​យ៉ាង ធនាគារពិភពលោក និង មូលនិធិរូបិយវត្ថុ​អន្តរជាតិ បាន​កត់​សម្គាល់​ថា ទណ្ឌកម្ម​ប្រឆាំង​រុស្ស៊ី សឹង​គ្មាន​ប្រសិទ្ធិភាព​ឡើយ។ ចំណែក អ្នកនាំពាក្យ​ប្រមុខរដ្ឋ​រុស្ស៊ី គូស​បញ្ជាក់​ថា បញ្ជី​ទណ្ឌកម្ម​ថ្មី ដែល ក្រុង​វ៉ាស៊ីនតោន​នឹង​ប្រកាស ថ្ងៃ ២៩ មករា ខាងមុខ ក្រោម​ឈ្មោះ​ចំអ​កថា របាយការណ៍​ក្រេមឡាំង គឺ ពាក់ព័ន្ធនឹង ការ​បោះឆ្នោត​ប្រធានាធិបតី​រុស្ស៊ី ខែមិនា​ឆ្នាំ​នេះ តែម្តង។

ទណ្ឌកម្ម ដាក់​ដោយ សរអា និង បណ្តា​សម្ព័ន្ធមិត្ត​អាមេរិកាំង​នៅ​បស្ចិមលោក ប្រឆាំង​រុស្ស៊ី គឺ មិន​គ្រាន់តែ ជា​ទណ្ឌកម្ម​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ តែ​ជា មហាសង្គ្រាម​សេដ្ឋកិច្ច ដែល​តាំង​គោលដៅ ផ្លាស់ប្តូរ​អំណាច នៅ​រុស្ស៊ី សេចក្តី​នេះ ថ្លែង​ដោយ ប្រធាន​ធនាគារ VTB ជា​ធនាគារ​ទី២​នៅ​រុស្ស៊ី លោក Andrei Kostine ក្នុង បរិវេណ វេទិកា​សេដ្ឋកិច្ច​ពិភពលោក នៅ​ក្រុង ដាវ៉ូស​ប្រទេស ស្វ៊ីស ថ្ងៃ ២៣ មករា ជា​ថ្ងៃ​បើក ការងារ វេទិកា​នេះ។ គាត់​លំអិត​ថា បស្ចិមលោក តាម​រយៈ​ទណ្ឌកម្ម ខំ​ដាក់​គំនាប​យ៉ាង​ខ្លាំង​លើ ប្រទេស​រុស្ស៊ី ដើម្បី ឲ្យ ក្នុង​សហព័ន្ធ​រុស្ស៊ី មាន​ការ​ផ្លាស់ប្តូរ​រដ្ឋាភិបាល ប្រធានាធិបតី ដោយ​ជំនួស ទៅ​ដោយ​នរណាដែល ត្រូវ​ចិត្ត បស្ចិមលោក។ លោក​ប្រមុខ VTB គូស​បញ្ជាក់​ថា អ្វីៗ​ដែល​កំពុង​កើត​មាន គឺ លយ​ចេញពី ក្របខ័ណ្ឌ​សង្គ្រាម ដ្បិត ក្នុង សង្គ្រាម​នេះ គេ​គ្រាន់​តែ​កម្រិត​លទ្ធភាព នាំ​ចេញ ឬ​នាំ​ចូល ប៉ុណ្ណោះ។

ទណ្ឌកម្ម​នេះ​ជា ការ​វាយប្រហារ ខ្នាត​ធំធេង​ក្រៃលែង មក​លើ​ប្រទេស​រុស្ស៊ី មក​លើ​សង្គម​រុស្ស៊ី ដោយគាបសង្កត់​យ៉ាង​ខ្លាំង ដើម្បី​ច្របាច់ ក សេដ្ឋកិច្ច​រុស្ស៊ី។ និយាយ​ឲ្យ​ចំ នេះ​ជា មហាសង្គ្រាម​សេដ្ឋកិច្ច។ រួច​ខ្ញុំ​និយាយ​នេះ គឺ​ដោយ​មធ្យ័ត ហើយ ប្រជាពលរដ្ឋ​រុស្ស៊ី ត្រូវ​តែ​យល់​ដឹង​អំពី​រឿង​នេះ ឲ្យ​បាន​ច្បាស់មែន​ទែន លោក Kostine ពន្យល់​បំភ្លឺ។ គាត់​បាន​ព្រមាន​អំពី ការ​កើន​ឡើង​នៃ ហានិភ័យ​ឆាបឆេះ​ជា​សង្គ្រាម​នៅ​ទ្វីប​អឺរ៉ុប ទាំង​ចង្អុល​ឲ្យ​ឃើញ​ថា ទណ្ឌកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច​ថ្មីៗ​ណា​ក៏​ដោយ​ប្រឆាំង ស្ថាប័ន​ហិរញ្ញវត្ថុរុស្ស៊ី គឺ​ប្រៀប​បាន​ជា​ការ​ប្រកាស​សង្គ្រាម។ ការ​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​ទល់​នឹង ពួក​អ្នកជំនួញ​រុស្ស៊ី ពី​ខាង​ភាគី​អាមេរិកាំង តាម​គោលការណ៍ ដែល​ថា​ពួក​គេ ជា​មិត្តជំនិត​របស់​លោក​ប្រធានាធិបតី ពូទីន ត្រូវ​លោក Kostine ចាត់​ទុក​ជា ទង្វើ​ឆ្កួត គ្មាន​ដឹង​ខ្យល់។

ក្នុង​សម្ភាសន៍ ទៅ Reuters សហគ្រិន​ថ្នាក់​លើ​ម្នាក់ ក្នុង​ក្រុមហ៊ុន​រុស្ស៊ី​ដ៏​ធំ បាន​បញ្ចេញ​យោបល់​ថា

យុទ្ធវិធី​អាមេរិកាំង ងាយ​យល់​សោះ គឺ តាម​គ្រប់​មធ្យោបាយ​ទាំងអស់ ត្រូវ​តែ​នាំ​ជា ការ​ឈឺ​ចាប់ ដល់ រាល់​អ្នក​ណា ដែល​គាំទ្រ​លោក ពូទីន ទាំង​រូប​វន្តបុគ្គល ទាំង​នីតិបុគ្គល ដើម្បី​នៅ​ទីបំផុត ឲ្យ​គេ​ទ្រាំ​លែងបាន រួច​នាំ​គ្នា​ថ្ងូរ​ថា ពួក​យើង​ឆ្អែត​ដល់ ក ហើយ។ ក្នុង​សន្និសីទកាសែត អ្នកនាំពាក្យ​ប្រធានាធិបតី​រុស្ស៊ី លោក Dmitri Peskov បាន សំដែង​នូ​វជំនឿជឿជាក់់​ថា ដោយ​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​ទល់​នឹង ពួក​អ្នកជំនួញ និង ក្រុមហ៊ុន​រុស្ស៊ី អាជ្ញាធរ សរអា ប៉ុនប៉ង​បង្ក​ទំនាស់ រវាង លោក​ប្រមុខរដ្ឋ វ៉្លាឌីមៀរ ពូទីន និង ក្រុមអ្នក​រកស៊ី​គ្រាក់ៗ នៃ​ប្រទេស ហើយ​ការ​ខំ​ខ្នះខ្នែង​អាមេរិកាំង គឺ ពាក់ព័ន្ធ​នឹង ការ​បោះឆ្នោតប្រធានាធិបតី នា​ពេល​ខាង​មុខ នៅ​រុស្ស៊ី។

គឺ ថ្ងៃ ២៩ មករា ឆ្នាំ ២០១៨ នេះ ដែល​ក្រសួង​ហិរញ្ញវត្ថុ សរអា នឹង​បង្ហើយ​ឲ្យ​ចប់​ស្រេច​បាច់ ឯកសារ ក្រោម​ឈ្មោះ​ចំអក​ថា របាយការណ៍​ក្រេមឡាំង ដែល​នឹង​ចែង​អំពី​ឈ្មោះ​ក្រុមហ៊ុន និង ពួកអ្នកជំនួញ គ្រាក់ៗ​ថ្មីៗ​ទៀត នៅ​រុស្ស៊ី ដែល​ជំនិត​នឹង អំណាចកំពូល​នៅ​មូស្គូ។ ចំណែក​ទណ្ឌកម្ម​ចាស់​ប្រឆាំង​រុស្ស៊ី អស់​ជិត​៤ឆ្នាំ​មក​ហើយ តាម​មតិ ស្ថាប័ន​ហិរញ្ញវត្ថុ​ដែល​មាន​ទឹកមាត់ប្រៃ បែប​យ៉ាង ធនាគារពិភពលោក BM និង មូលនិធិរូបិយវត្ថុ​អន្តរជាតិ FMI នាំ​គ្នា​កត់​សម្គាល់​ថា ទណ្ឌកម្ម​នោះ មាន​ប្រសិទ្ធិភាព​ស្តួចស្តើងណាស់។ ស្ថាប័ន​ហិរញ្ញវត្ថុ​អន្តរជាតិ​ទាំង​ពីរ​នេះ ថែម​ទាំង បាន​បង្កើន​ឲ្យ ប្រសើរ ឡើង ព្យាករណ៍ ស្តីអំពី​កំណើន ផលិតផលសរុប​ក្នុង​ស្រុក​របស់​រុស្ស៊ី ក្នុងឆ្នាំ ២០១៨ នេះ និង ក្នុង​ឆ្នាំ ក្រោយ ២០១៩។ ការ​វាយតម្លៃ​នេះ មាន​មូលដ្ឋាន​ជា​សំអាង​ជាក់លាក់។

ពួក​អ្ន​កវិភាគ របស់​ធនាគារពិភពលោក និង មូលនិធិ​រូបិយវត្ថុ​អន្តរជាតិ យោង​ទៅ​លើ ការ​កើន​ឡើង តាំង​ពី ក្នុង​ឆមាសទី២ ឆ្នាំ ២០១៧ មក នៃ​តម្លៃ​ប្រេងឆៅ នៅ​ទីផ្សារ​ពិភពលោក ហេតុ​ដែល​នាំ​ចំណូល បាន​ក្រាស់ ក្រែល ដល់​ថវិកាជាតិ​រុស្ស៊ី។ ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ​ចុង​ក្រោយ​ តម្លៃ​នេះ គឺ​ឡើង​ដល់​ជាង ៧០ ដុល្លារសរអា ទៅ​ហើយ ក្នុង ១ បារីល ឬ ១ ធុង ដែល​ចំណុះ​បាន ១៥៩ លីត្រ។ តាម​ការ​សង្កេត​ឃើញ នៃ សេដ្ឋវិទូ​ដើម​ខ្សែ របស់ ធនាគារពិភពលោក គឺ​លោក Francesca Onsort ប្រទេស​រុស្ស៊ី ទទួល​ផល​បាន​ធំធាត់ ដោយសារ​ការ​កើន​ឡើង​នៃ តម្លៃ​វត្ថុធាតុដើម​ដែល​រុស្ស៊ី លក់​នៅ​ទីផ្សារ ពិភពលោក។ ជា​អាទិ៍ ការកើន​ឡើង​នៃ​តម្លៃ​ប្រេង ជា​មាសខ្មៅ​ កាល​ពី​ដំណាច់​ឆ្នាំមុន បាន​លើក​ទ្រនិច លេខ​សេដ្ឋកិច្ច​រុស្ស៊ី ឲ្យ​ល្អប្រសើរ។ មិន​តែ​ប៉ុណ្ណោះ នាំ​ជា​គុណប្រយោជន៍​ដល់​រុស្ស៊ី ក៏​ទាំង ស្ថានការណ៍ ក្នុង​សេដ្ឋកិច្ច​ពិពលោក គឺ​ការ​កើន​ឡើង​នៃ​ទំហំ​ផ្តោះប្តូរ​ពាណិជ្ជកម្ម និង វិនិយោគ។

ម៉្លោះហើយ បាន​ជា ក្នុង​របាយការណ៍​ខ្លួន ចេញ​ខែ​មករា​នេះ ក្រោម​ចំណងជើង Global Economic Prospects ធនាគារ ពិភពលោក បាន​ដំឡើង​ព្យាករណ៍​នៃ​កំណើន ផសស រុស្ស៊ី ពី ១,៤% ដល់ ១,៧% សម្រាប់​ឆ្នាំ​នេះ និង ពី ១,៤% ដល់ ១,៨% សម្រាប់​ឆ្នាំ​ក្រោយ។ ការ​វាយតម្លៃ​របស់ ធនាគារពិពលោក អំពី​សេដ្ឋកិច្ច​រុស្ស៊ី ជា​ទូទៅ គឺ ស៊ី​គ្នា​នឹង ការ​វាយតម្លៃ​របស់ មូលនិធិរូបិយវត្ថុ​អន្តរជាតិ។ ថ្លែងក្នុង​វេទិកាសេដ្ឋកិច្ច​ពិភពលោក នៅ​ក្រុង ដាវ៉ូស សេដ្ឋវិទូ​នាំមុខ របស់ មូលនិធិ​នេះ លោក Moris Obstfeld បាន​កត់​សម្គាល់​ថា ក្នុងឆ្នាំ ២០១៨ ផសស រុស្ស៊ី អាច កើនឡើង ១,៧% ឬ ០,១% ខ្ពស់ជាង ព្យាករណ៍​លើក​មុន។ មិន​តែ​ប៉ុណ្ណោះ រុស្ស៊ី​ត្រូវ​បាន​រាប់​បញ្ចូល ទៅ​ក្នុង ចំណោម​ប្រទេស ដែលមាន​សមត្ថភាព ក្នុង​ពីរឆ្នាំ​ចំពោះ​មុខ ក្លាយ ទៅ​ជា អ្នក​កាច់​ចង្កូត​កំណើន សេដ្ឋកិច្ច​ពិពលោក។ ស្ថិតក្នុង​បញ្ជី​នេះ របស់ FMI ក៏​ទាំង សរអា កាណាដា ប្រេស៊ីល តួកគី។ គួរ​កត់សម្គាល់​ថា ក្នុង​ឆ្នាំ​២០១៧ អង្គការ​សហប្រជាជាតិ បាន​បូក​គុណ​ឃើញ​ថា ដោយ​មក​ពី ទណ្ឌកម្ម ក្នុង​ទម្រង់​ជា បម្រាម​និង​ការរឹតត្បិត ប្រឆាំង​រុស្ស៊ី សហភាពអឺរ៉ុប និង សរអា បាន​បង់ខាត អស់​ជាង ១០០.០០០ លានដុល្លារ ឬ ប្រមាណ ២ ដង ច្រើនជាង ការ​បង់​ខាត​របស់​រុស្ស៊ី ដែល​មាន​ទំហំ​តែ ៥៥.០០០ លាន ដុល្លារ។

បើ​តាម​ផ្លូ​វដាក់​ទណ្ឌកម្ម បស្ចិមលោក​សង្ឃឹម បំបះ ប្រជាជន រុស្ស៊ី ឲ្យ​ផ្តួល​អំណាច សព្វថ្ងៃ គឺ​មុខ​ជា​ខកចិត្ត ហើយ ដ្បិត ស្រប​នឹង​លទ្ធផល​ស្ទង់មតិ​ចុង​ក្រោយ ក្នុង ការ​បោះឆ្នោត​ប្រធានាធិបតី ថ្ងៃមុខ បេក្ខជន​លោក ពូទីន នឹង​ទទួល​សម្លេង​គាំទ្រ ដល់​ទៅ ៧២,៣ % គឺ​លើស​ឆ្ងាយ​ពី​បេក្ខជន ជាង ១០ នាក់ ទៀត៕

បណ្តាញ​ភេរវជន​ហើយ​និង​ស្មាតហ្វូន

លីប៊ី ៖ ដំណើរ​ការ​ចរចា​សន្តិភាព រាំងស្ទះ​ដោយ​ភាព​មិន​ស្របគ្នា រវាង​ប្រទេស​ពាក់ព័ន្ធ

ក្រោយ​ដណ្តើម​កាន់កាប់​រដ្ឋសភា ​តើ​គណបក្ស​ប្រជាធិបតេយ្យ​អាច​ធ្វើអ្វី​លោកដូណាល់ ត្រាំ​បាន?

ខ្យល់ពុលបរិយាកាស​កំពុង​ក្លាយ​ជា​ជម្ងឺដ៏រ៉ាំរ៉ៃ​របស់​រដ្ឋធានី​ញូវដេលី

អ្វី​ទៅ​ជា​គោលដៅ​ពិត​នៃ​ទណ្ឌកម្ម​អាមេរិក​លើ​អ៊ីរ៉ង់ និង​ថាតើ​អ្នក​ណា​ដែល​កំពុង​​រងគ្រោះ​ខ្លាំង​ជាង​គេ​ពី​ទណ្ឌកម្ម​នេះ?

នៅ​ប្រទេស​ក្រីក្រ ​អត្រាអ្នក​អត់​ការងារ​ទាប​ ព្រោះ​មនុស្ស​មិន​អាច​មិន​ធ្វើការ​

គ្រិស្តសាសនា​អ័រថូដុក្​សពិភពលោក​ត្រូវ​បែកបាក់​ជាពីរ​ដោយសារតែ​វិបត្តិ​អ៊ុយក្រែន

សង្គ្រាម​ពាណិជ្ជកម្មអាមេរិក​-ចិន​ វា​លើសពី​បញ្ហា​ឱនភាព​ពាណិជ្ជកម្ម

ស្រីលង្កា ឈាន​​ចូល​​ជ្រៅ ​ក្នុង​​វិបត្តិ​​នយោបាយ​ដណ្តើម​អំណាច​

​ផ្កាយ​រណបសិក្សាពី​​​អាកាសធាតុរបស់​ចិន​និ​ងបារាំង​​ បង្ហោះ​ទៅ​អវកាស​ដោយ​ជោគជ័យ

តើ​ជម្លោះ​នៅ​តំបន់​ប៉ែកខាងត្បូង​ប្រទេស​ថៃ​រវាង​រដ្ឋាភិបាល​ថៃ និង​ពួក​ឧទ្ទាម​ចាប់​កំណើត​យ៉ាង​ម៉េច?

លោក​ខាស្ហូហ្ស៊ី អ្នក​កាសែត​អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត ដែល​ហ៊ាន​រិះគន់​ព្រះអង្គម្ចាស់​រាជទាយាទ!

តើ​កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព​រវាង​ប្រទេស​ហ្សកដានី និង​ប្រទេស​អ៊ីស្រាអែល​ផ្តើម​រង្គោះរង្គើ​ឬ?

ស្មាតហ្វូន ជា​ច្រក​ចេញចូល​នៃ​អសន្តិសុខ ក្នុង​វិស័យ​បច្ចេកវិទ្យា​ព័ត៌មានវិទ្យា

សកលវិទ្យាល័យ​ហាវ៉ាដ​ជាប់ចោទ​ពី​បទ​រើសអើង​ចំពោះ​សិស្ស​អាមេរិកាំង​ដើម​កំណើតអាស៊ី

រវាង​អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត និង​​អាមេរិក តើ​អ្នក​ណា​ចំណេញ និង​អ្នក​ណា​ខាត​នៅក្នុង​រឿង​បាត់​ខ្លួន​លោក​ហ្សាម៉ាល់ ខាស្ហូហ្ស៊ី?

ណូបែលសេដ្ឋកិច្ច២០១៨៖ របកគំហើញ​នៃ​ការ​បញ្ចូល​កត្តា​ធម្មជាតិ ​និង​ចំណេះដឹង​ក្នុង​ការ​វិភាគ​សេដ្ឋកិច្ច

តើ​យុទ្ធសាស្រ្ត​របស់​លោក​ដូណាល់ត្រាំ​ពិតជា​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​​ក្នុងការ​ចរចា​ពាណិជ្ជកម្មមែនឬ?

តើ​លោក​ហ្សាម៉ាល់ ខាស្ហូហ្ស៊ី​នៅ​ឯណា ហើយ​ចុះ​បើ​អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត​ជា​អ្នកសម្លាប់​នៅក្នុង​ទឹក​ដី​តួកគី?

តើ​ការ​ដក​ឬ​ព្យួរ​ប្រព័ន្ធ​អនុគ្រោះពន្ធ​របស់​សហភាពអឺរ៉ុប​មាន​នីតិវិធី​យ៉ាងដូចម្តេច?