rfi

កំពុងផ្សាយ
  • ផ្សាយផ្ទាល់
  • នាទីព័ត៌មាន
  • RFI ជាភាសាបារាំង
ទស្សនៈព្រឹត្តិការណ៍ពិភពលោក
rss itunes

អាមេរិក​​ហ៊ាន​​​​ដាក់​​ទណ្ឌកម្ម​​ធ្ងន់​​លើ​​​​វិស័យ​​ដែកថែប​​ចិន​ តាម​​ការ​​លើក​​គំរាម​​របស់​​​​ខ្លួន​​​ទេ​?​​​

ដោយ ព្រំ សឿន សូលីណា

ថ្មីៗ​នេះ ក្រសួង​ពាណិជ្ជកម្ម​អាមេរិក​បាន​ផ្តល់​អនុសាសន៍​អោយ​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ អនុម័ត​វិធានការ​ធ្ងន់ធ្ងរ​លើ​ការនាំចូល​ដែកថែប​និង​អាលុយមីញ៉ូម​ចិន ចូល​ទឹកដី​សហរដ្ឋ​អាមេរិក។ ជាវិធានការ​ក្រោម​ហេតុផល​ថា ដើម្បី​ការពារ​សន្តិសុខជាតិ​អាមេរិក និង​ការពារ​ការងារ​ធ្វើ នៅសហរដ្ឋ​អាមេរិក។ អង្គការ​ពាណិជ្ជកម្ម​ពិភពលោក OMC ​បានព្រមាន​អាមេរិក​ពី​គ្រោះថ្នាក់ នៃ​ការសម្រេច​បែប​ឯកតោភាគី។

អានុសាសន៍​ដែល​ក្រសួង​ពាណិជ្ជកម្ម​អាមេរិក​ដាក់ទៅ​អោយ​លោកដូណាល់​ ត្រាំ សម្រេច​អារកាត់​នោះ មិនមែន​ដើម្បី​តែ​ចាត់ការ​វិស័យ​ដែកថែប​ចិន​​ទេ តែ​ក៏​​ជា​ការ​រឹតបន្តឹង​​ឧស្សាហកម្ម​ដែកថែប​បណ្តាប្រទេស​ផ្សេងៗ​ទៀតដែរ។ គ្រាន់តែថា​ គេឃើញ​អាមេរិក​ដូចជា​ចង់​ផ្តោត​ខ្លាំង​តែ​ទៅលើ​ចិន។ ក្រសួង​ពាណិជ្ជកម្ម​អាមេរិក ចង់​អោយ​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ ផ្តោត​ទៅលើ​ការ​យកពន្ធ​លើ​ការនាំចូល​ដែកថែប​និង​អាលុយមីញ៉ូម​ពីបរទេស។​ រដ្ឋបាល​អាមេរិក​ចង់​​យកពន្ធ​លើ​​ការនាំចូល​ដេកថែប និង​អាលុយមីញ៉ូម ទោះ​នាំពី​ប្រទេស​ណា​ក៏ដោយ គឺ​ត្រូវ​យកពន្ធ​​​​យ៉ាងហោច​២៤ភាគរយ។

តែ​​សម្រាប់​ប្រទេស​ចំនួន​១២ មាន​ចិន រុស្ស៊ី ប្រេស៊ីល រឺ​ក៏​កូរ៉េខាងត្បូង អាមេរិក​​ចង់​​យកពន្ធ​ធ្ងន់ជាងនេះ គឹ​យក​យ៉ាងហោច​៥៣ភាគរយ។ ​រីឯ​ខាង​ការនាំចូល​អាលុយមីញ៉ូមវិញ រដ្ឋបាល​អាលមេរិក​ចង់​យកពន្ធ​​យ៉ាងហោច ​៧,៧ភាគរយ​ដែរ ​តែ​ពន្ធនេះ​នឹងឡើង​ដល់​២៣,៦ភាគរយ ​សម្រាប់​ការនាំចូល​អាលុយមីញ៉ូម​ពី​ចិន ហុងកុង រុស្ស៊ី រឺ​ក៏​វៀតណាម។ បើ​យកពន្ធ​ធ្ងន់​ដូច្នេះ គឺ​អាច​ជួយ​ការពារ​សន្តិសុខ​​ជាតិ​ ការពារ​​ផលិតកម្ម​ដែកថែប​ក្នុងស្រុក​អាមេរិក ក៏​ដូចជា​ការពារ​ការងារធ្វើ​នៅ​អាមេរិក​ដែរ។ នេះ​ជា​ការ​អះអាង​របស់​​​ក្រសួង​ពាណិជ្ជកម្ម​​អាមេរិក។​

អនុសាសន៍​ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម​មើលទៅ ​ស្រប​តា​មបំណង​ប្រធានាធិបតី​​​អាមេរិក​​ខ្លាំងណាស់។ មុន​មាន​អនុសាសន៍​ទាំងនេះ​ លោក​ដូណាល់ ត្រាំ ​ធ្លា​ប់​​លើកឡើង​​ថា ឧស្សាហកម្ម​​ដែកថែប​និង​អាលុយមីញ៉ូម​អាមេរិក ​ត្រូវបាន​បំផ្លាញ​ដោយសារ​តែ​ការនាំចូល​ផលិតផល​​ទាំងនេះ ពី​បរទេស​​ចូល​ស្រុក​អាមេរិក ព្រោះថា ផលិតផល​បរទេស​ទាំងនេះ លក់​ក្នុង​តម្លៃ​ថោក។ ​​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ ត្រូវសម្រេច​​សំណុំរឿង​នេះ អោយបាន​រួចរាល់​នៅខែ​មេសា​ខាងមុខ​នេះ។

ចំពេល​អាមេរិក​កំពុង​តានតឹងជាមួយ​ចិន ​គេកំពុង​សួរថា តើ​ប្រធានាធិបតី​​អាមេរិក​ហ៊ាន​ធ្វើបាប​ចិន ហ៊ាន​យកពន្ធ​ធ្ងន់​លើ​ដែកថែប​និង​អាលុយមីញ៉ូម​ចិន​ដែរទេ​ ព្រោះគេឃើញ​ថា ​​វិធានការ​របស់​ក្រសួង​ពាណិជ្ជកម្ម​ដូចជា​ចង់​វាយប្រហារ​​​ចិន​គួរសម​ដែរ។ កន្លងមក ​អាមេរិក​ធ្លាប់​ចាត់វិធានការលើ​ផ្នែក​​សន្លឹក​អាលុយមីញ៉ូម​ចិន​រួចហើយ​ដែរ។ អាមេរិក​ដូចជា​ចង់​តាម​រករឿង​ជាមួយចិន ខណៈ​ចិន​មិនមែន​ជា​ប្រទេស​ចំបង​​លក់ដែកថែប​ទៅអោយ​អាមេរិក​ផងនោះ។

កាណាដា ប្រេស៊ីល រឺ​ក៏​កូរ៉េខាងត្បូង​ទៅវិញទេ ដែល​ជា​​ប្រទេស​ដៃគូ​ធំៗ នាំ​ដែកថែប​អោយ​ទៅ​អាមេរិក​នោះ។ ​ប៉ុន្តែ​ រដ្ឋបាល​អាមេរិកចោទថា ១ខែៗ បរិមាណ​ដែកថែប​ដែល​​ចិន​ផលិត​​ជាមធ្យម គឺ​ស្ទើរ​ស្មើ​នឹង​បរិមាណ​ដែកថែប​ដែល​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ត្រូវការ​សម្រាប់​រយៈពេល​ដល់​ទៅ​១ឆ្នាំ។ ​តែ​ខាង​អាមេរិក​ខ្លួនឯងវិញ បែរ​ជា​ថា ចាត់វិធានការ​យកពន្ធ​បែបនេះ គឺដើម្បី​អោយ​ការផលិត​ដែកថែប​ក្នុងស្រុក​អាមេរិក​ អាច​ឡើងពី​៧៣ភាគរយ ទៅដល់​៨០ភាគរយ​ដែរ មានន័យថា ​អាមេរិក​ខ្លួនឯង​ដូចជា​ផលិត​ច្រើនគួរសម​ដែរតើ !​ ចិនព្រមាន​អាមេរិក​ហើយថា នឹង​ចាត់​វិធានការ​តបវិញ ​បើអាមេរិក​​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​លើ​​ចិន។​

ក្រុមជំនាញ​មើលឃើញថា ក្នុង​ពេល​ខាងមុខ បើ​លោកដូណាល់ ត្រាំ ​​​អារកាត់​ថា ត្រូវ​យកពន្ធ​អោយធ្ងន់​តាម​អនុសាសន៍​​ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម​អាមេរិក នោះ​បញ្ហា​មិនមែន​ត្រឹមតែ​ធ្វើអោយ​ផ្ទុះ​​ជម្លោះ​ជាមួយចិន​ទេ តែ​ក៏​អាច​បង្ក​ជាជម្លោះរវាង​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ​​ជាមួយ​ប្រទេស​ដៃគូ​ផ្នែកដែកថែបផ្សេងៗ​ទៀតដែរ ដូចជា​​កូរ៉េខាងត្បូង រឺ​ក៏​ប្រេស៊ីល​ជាដើមនោះ។ នេះ​នៅ​មិននិយាយ​ពី​រុស្ស៊ី ដែល​តានតឹង​ស្រាប់​ជាមួយ​អាមេរិ​កផង។ អញ្ចឹង វា​ជាជម្លោះ​ដែល​ភាគី​រករឿង​កេ​​មា​នតែ​មួយប្រទេស គឺ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ ប្រឈម​នឹង​ភាគី​ដែល​ទទួលផលវិបាក​ច្រើនប្រទេស មាន​ចិន​ រុស្ស៊ី កូរ៉េខាងត្បូង រឺ​ក៏​ប្រេស៊ីល​ជាដើម។ 

បើ​មាន​ជម្លោះ​ទៀតសោត អង្គការពាណិជ្ជកម្ម​ពិភពលោក OMC ​ក៏ពិបាក​នឹង​សម្រេច​​ដោះស្រាយ​ជម្លោះ​ប្រទេស​សមាជិក​ដែរ ព្រោះ​អង្គការ OMC ​ខ្លួនឯង​កំពុង​​ផុយស្រួយ​​​ស្រាប់ផង។ ក្រោយ​អាមេរិក​លើកឡើង​ពី​វិធានការ​យកពន្ធ​ធ្ងន់​លើ​ដែកថែប​និង​អាលុយមីញ៉ុម​បែបនេះ ​លោក​ Roberto Azevedo ​ជា​នាយក​អង្គការ​ OMC ​បាន​ព្រមានអាមេរិក​​​​ ពីគ្រោះថ្នាក់ ​ក្នុង​ការ​សម្រេច​ចិត្ត​បែប​ឯកតោ​ភាគី។ ​​ ករណី​​មាន​ជម្លោះ​ពាណិជ្ជកម្ម រវាង​ប្រទេស​សមាជិក​ ​OMC គ្មាន​លទ្ធភាព​​ដោះស្រាយ​ទេ។ ​

​បញ្ហា​គឺថា មួយរយៈ​មកនេះ អាមេរិក​​​រករឿង​ ​OMC គួរសម​ដែរ។ អាមេរិក​ចោទថា OMC ​មិនជួយ​ប្រទេស​ជឿនលឿន​ទេ បែរ​ជា​ជួយ​សម្រួលតែ​​ប្រទេស​​​កំពុង​អភិវឌ្ឈន៍​ទៅវិញ។ កន្លងមក អាមេរិ​កបាន​បង្ក​ការរាំងស្ទះ ដំណើរការ​ជ្រើសរើស​ចៅក្រម​របស់​ OMC។ ​​​សព្វថ្ងៃ ​សល់តែ​​ចៅក្រម​៤នាក់ប៉ុណ្ណោះ ​​បម្រើការ​​​នៅ​ OMC ក្នុង​ចំណោម​ចៅក្រម​៧នាក់។ ចៅក្រម​ខ្លះ​ក៏​ជិត​ផុតអាណត្តិ​ការងារ​ទៀត។ ដូច្នេះ គឺ​ពិបាក​ដោះស្រាយ​វិវាទ​ពាណិជ្ជកម្ម​ប្រទេស​សមាជិក​ OMCណាស់។ ​នាយក OMC ចង់​រកវិធានការ​បែប​ផ្សេង​​ ដើម្បី​​​​​ដោះស្រាយ​វិវាទ​ពាណិជ្ជកម្ម​​​​​ប្រទេស​សមាជិក៕  ​

បំណុល​សាធារណៈ​សាកល​ស្ថិតក្នុង​ស្ថានភាព​អាក្រក់​ជាង​ពី​មុន​វិបត្តិ​ហិរញ្ញវត្ត​ឆ្នាំ​២០០៨​

អឺរ៉ុប៖ កំណែទម្រង់​ច្បាប់​កម្មសិទ្ធិបញ្ញា អាច​ប៉ះពាល់​ដល់​សិទ្ធិ​សេរីភាព​លើ​បណ្តាញ​អ៊ីនធឺណិត?

តើ​ហេតុដូចម្តេច​បាន​ជា​កិច្ចព្រមព្រៀង​សន្តិភាព​​អូស្លូ នាំ​​វិបត្តិ​អ៊ីស្រាអែល​​ប៉ាឡេស្ទីន​ឱ្យ​​ទ័ល​ច្រក ?!

ហេតុអ្វី​បាន​ជា​មាន​ប្រទេស​អាហ្រ្វិ​ក​កាន់​តែ​ច្រើន​ចង់​បំពាក់​មជ្ឈមណ្ឌល​នុយក្លេអ៊ែរ?

សេដ្ឋកិច្ចសាកល៖ ១០ឆ្នាំក្រោយវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុ

ជំនួប​​កំពូល​ចិន-រុស្ស៊ី​ និង​សមយុទ្ទ​រួម​ គូស​បញ្ជាក់​ពី​ មហិទ្ធិ​ឫទ្ធ​បន្ទាត់​នយោបាយ​ម៉ូស្គូ-ប៉េកាំង​

ហេតុអ្វី​បានជា​មហាអំណាច​នាំគ្នា​ទៅ​បង្កើត​មូលដ្ឋានទ័ព​នៅក្នុង​ប្រទេស​ជីប៊ូទី

តើ​អាមេរិក​ពិតជា​ហ៊ាន​ដាក់​ទណ្ឌកម្មលើ​​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ?

លោកស្រី​មីសែល បាឈើឡេ ពី​ប្រធានាធិបតី​ឈីលី​ក្លាយ​ជា​ឧត្តមស្នងការ​របស់ អ.ស.ប. ទទួល​បន្ទុក​សិទ្ធិមនុស្ស

បរាជ័យរបស់មីក្រូហិរញ្ញវត្ថុក្នុងការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ

តើលោកត្រាំ​ពិតជា​មិនខ្វល់ពី​វត្តមានកាណាដា​ក្នុង​កិច្ចព្រមព្រៀង​ពាណិកម្មសេរីឬយ៉ាងណា​​?

លោកស្រី​ស៊ូជី ប្រឈម​នឹង​ការ​រិះគន់ ​ក្រោយ​ការ​កាត់ទោស​អ្នក​កាសែត​ដែល​ស៊ើប​រឿង​រ៉ូហ៊ីងយ៉ា

តើ​ការ​វិវាទ​រវាង​ប្រទេស​អង់គ្លេស និង​ប្រទេស​ម៉ូរីស​ជុំវិញ​ប្រជុំកោះឆាហ្គូស​បាន​កើត​ឡើង​យ៉ាង​ដូចម្តេច​ខ្លះ?

ករណី​​ដែល​​បាន​​ញ៉ាំង​​លោក​​ពូទីន ​​ឲ្យ​ថ្លែងសារ​​តាម​​ទូរទស្សន៍​​ ទៅ​​កាន់​​ប្រជាជាតិ​​

​​វិស័យថាមពលនៅអឺរ៉ុប កំពុង​ក្លាយ​ជារបស់ចិន ?

ភូមា៖​តើ​ជម្រើស​តុលារការអន្តរជាតិ​មួយ​ណា និង​មាន​អ្នកពាក់ព័ន្ធ​ណា​ខ្លះ​ដែល​អាច​ទទួល​ទោស​ក្នុង​បទប្រល័យ​ពូជសាសន៍​លើ​ពួករ៉ូហ៊ីងយ៉ា​?

​តុលាការ​យុត្តិធម៌អន្តរជាតិ បើក​សវនាការ​សំណុំរឿង​អ៊ីរ៉ង់​និង​អាមេរិក

អាស៊ាន៖ ចលករ​សម្រាប់​សន្តិភាព​ក្នុង​តំបន់ និង​សមាហរណកម្ម​សេដ្ឋកិច្ច​អនាគត

ហេតុអ្វី​លោក​ខាងលិច​នៅរារែក មិន​​ទាន់​គាំទ្រ​​មាតុភូមិនិវត្ត​របស់ជនភៀសខ្លួន​ស៊ីរី?

វ៉េណេស៊ុយ​អេឡា៖ ​ពលរដ្ឋ​ជាង​២លាន​៣សែន​នាក់ រត់​ចោលស្រុក ដោយសារហេតុអ្វី?​