rfi

កំពុងផ្សាយ
  • ផ្សាយផ្ទាល់
  • នាទីព័ត៌មាន
  • RFI ជាភាសាបារាំង
ទស្សនៈព្រឹត្តិការណ៍ពិភពលោក
rss itunes

ប្រទេស​ប៉ាពូ​អាស៊ី​ ស្នើ​ចិន​ឲ្យ​ជួយ​ដោះស្រាយ​បំណុល​សាធារណៈ​

ដោយ អ៊ុង គឹមអ៊ាន់

ប្រទេសប៉ាពូអាស៊ី​នូវែលហ្គីណេ កាលពីថ្ងៃអង្គារ ទី ៦ សីហា បានស្នើសុំ​ឲ្យចិនជួយដោះស្រាយបំណុលសាធារណៈរបស់ខ្លួន ដែលមានចំនួនរាប់រយលានដុល្លារ។ ការស្នើសុំនេះ ត្រូវបាននិយាយចេញពីមាត់ផ្ទាល់របស់ នាយករដ្ឋមន្ត្រីប៉ាពូអាស៊ីលោក ជេមស៍ ម៉ារ៉ាប តែប៉ុន្មានថ្ងៃប៉ុណ្ណោះ បន្ទាប់ពីលោកត្រលប់មកពីធ្វើទស្សនកិច្ចនៅប្រទេសអូស្ត្រាលីវិញ។

ការណ៍នេះ បានធ្វើឲ្យគេចោទជាចម្ងល់ ជុំវិញចេតនារបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីប៉ាពូអាស៊ី ក្នុងការប្រញាប់រត់ទៅសុំជំនួយពីចិន ខណៈពេលដែលឥទ្ធិពលរបស់ចិនកំពុងកើនឡើងនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក។

មកពីធ្វើទស្សនកិច្ចជាលើកដំបូងនៅអូស្ត្រាលី បានត្រឹមតែរយៈពេល ២ សប្តាហ៍ ស្រាប់តែ នាយករដ្ឋមន្ត្រីប៉ាពូអាស៊ី ជេមស៍ ម៉ារ៉ាប ហាមាត់សុំចិន ឲ្យជួយដោះស្រាយបញ្ហាបំណុលសាធារណៈរបស់ខ្លួន ដែលមានចំនួនប្រមាណ ៨ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។

លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីប៉ាពូអាស៊ី បានពន្យល់ថា​ ចិនអាចជួយដោះស្រាយបំណុលរបស់ប្រទេសខ្លួនបាន តាមរយៈការទិញប្រាក់បំណុលទាំងអស់ ដើម្បីអាចជួយឲ្យការប្រាក់ធ្លាក់ទាប។ ហើយបន្ទាប់មក ចិន នឹងក្លាយជាម្ចាស់បំណុលធំជាងគេ និងផ្តាច់មុនគេតែម្តង របស់ប្រទេសប៉ាពូអាស៊ីនូវែលហ្គីណេ។

សំណើ ដែលលើកឡើងដោយប៉ាពូអាស៊ីនេះ គូសសង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ ពីការផ្លាស់ប្តូរផ្នែកនយោបាយដ៏សំខាន់មួយនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក ព្រមទាំងភក្តីភាពរបស់ប្រទេសប៉ាពូអាស៊ី ជាមួយអូស្ត្រាលី ដែលធ្លាប់ជាម្ចាស់ជំនួយដ៏ធំបំផុត និងជាដៃគូជាប្រពៃណីរបស់ខ្លួន។

រឿងដ៏គួរឲ្យកត់សម្គាល់ដែរនោះគឺថា សំណើខាងលើ ត្រូវបានធ្វើឡើង គាប់ជួនចំពេលដែល ប្រទេសអូស្ត្រាលី ហើយនឹងសម្ព័ន្ធមិត្តអាមេរិក កំពុងព្យាយាមរក្សាឥទ្ធិពលរបស់ពួកគេ នៅក្នុងតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក ទល់នឹងការលេចត្រដែតឡើងរបស់ចិន។

បើយោងទៅតាមអ្នកជំនាញកិច្ចការនយោបាយនៅអាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក ជាការពិត អូស្ត្រាលី ធ្លាប់ជាអ្នកផ្តល់ជំនួយធំជាងគេ និងក៏ជាសម្ព័ន្ធមិត្តសំខាន់បំផុតរបស់ប៉ាពូអាស៊ីដែរ។ ប៉ុន្តែ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ចំណងមិត្តភាពរវាងប៉ាពូស៊ី និងចិនកាន់តែត្រូវបានពង្រឹង និងកាន់តែជិតស្និទ្ធនឹងគ្នាទ្វេឡើង។

ដូច្នោះហើយ ការងាកទៅសុំជំនួយពីចិនរបស់ប៉ាពូអាស៊ី ប្រៀបបីដូចជាខ្យល់ បោកបក់ឥទ្ធិពលរបស់ទីក្រុងកង់បេរ៉ា និងវ៉ាស៊ីនតោនឲ្យថមថយកម្លាំង នៅក្នុងតំបន់ ខណៈពេលដែលកំពុងដណ្តើមជែងឥទ្ធិពលគ្នាយ៉ាងខ្លាំង ជាមួយទីក្រុងប៉េកាំង។

ទាញចេញពីការរៀបរាប់ខាងលើនេះ គេអាចយល់បានថា ការងាកទៅរកសុំជំនួយពីចិន របស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីប៉ាពូអាស៊ីនូវែលហ្គីណេ កាលពីថ្ងៃអង្គារ ទី ៦ សីហា នេះ មិនមែនជារឿងចៃដន្យនោះទេ។

គេអាចនិយាយបានទៀតថា លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីប៉ាពូអាស៊ី ម៉ារ៉ាប ជាមនុស្សឆ្លាត និងចេះមើលឃើញពីឱកាស។ ហើយនោះ គឺជាការឱកាស ក្នុងការកេង ឬទាញយកផលចំណេញ ពីការដណ្តើមឥទ្ធិពលគ្នារបស់ប្រទេសមហាអំណាចនៅក្នុងតំបន់។

ជាការពិត ក្រោយពេលជួបពិភាក្សាគ្នាជាមួយលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីអូស្ត្រាលីស្កុត ម៉ូរីសុន​រួចមក លោកជេមស៍ ម៉ារ៉ាប អាចស្មានដឹងថា អូស្ត្រាលីមិនងាយនឹងជួយដោះស្រាយបំណុលសាធារណៈ របស់ប៉ាពូអាស៊ី តាមរយៈការទិញប្រាក់បំណុល ដែលមានតម្លៃសរុបរហូតដល់ទៅប្រមាណជា ៨ ពាន់លានដុល្លារនោះទេ។ ហេតុដូចនេះហើយ ទើបបានជាលោកម៉ារ៉ាប ប្រញាប់រត់ទៅសុំជំនួយពីចិន ក្រោយពីអូស្ត្រាលីទើបតែទទួលស្វាគមន៍លោក ដោយក្រាលព្រំក្រហមកាលពី២ សប្តាហ៍មុន។

ក៏ប៉ុន្តែ បញ្ហានាពេលនេះ វានៅត្រង់ថា តើចិននឹងព្រមជួយប្រទេសប៉ាពូអាស៊ី តាមការស្នើសុំដែរឬក៏អត់? បើតាមអ្នកជំនាញ តាំងពីដើមរៀងមក រដ្ឋាភិបាលក្រុងប៉េកាំងមិនដែលទិញសោះឡើយ ប្រាក់បំណុលសាធារណៈសរុបទាំងអស់របស់ប្រទេសណាមួយ។

ដោយឡែក បើងាកមកពិនិត្យមើលពីបច្ចុប្បន្នភាពនៅក្នុងតំបន់ ដែលពោរពេញទៅដោយ ការប្រកួតប្រជែងដណ្តើមឥទ្ធិពលគ្នាវិញ គេពិបាកនឹងប៉ាន់ស្មានពីការសម្រេចរបស់ចិនខ្លាំងណាស់។

ចិន អាចនឹងទទួលយកសំណើរបស់ប៉ាពូអាស៊ីក៏ថាបាន ដើម្បីពង្រីកនិងពង្រឹងឥទ្ធិពលរបស់ខ្លួន ប្រឆាំងទល់នឹងអាមេរិក បូករួមទាំងអូស្ត្រាលី។ ក៏ប៉ុន្តែ ក្នុងករណីដែលរដ្ឋាភិបាលចិន ព្រមទទួលយកសំណើនេះ ប៉េកាំងប្រឈមនឹងផលវិបាកសេដ្ឋកិច្ច។ ជាផលលំបាក ដែលចិនត្រូវបង់ការប្រាក់ លើថ្លៃបំណុលរបស់ប៉ាពូអាស៊ី ដែលមានចំនួនប្រមាណជា ៣៣% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបរបស់ប្រទេសប៉ាពូអាស៊ី។ នេះបើតាមលោក ចូណាថាន ព្រីក (Jonathan Pryke) អ្នកជំនាញសិក្សាកិច្ចការតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក។

តែទោះជាយ៉ាងណាក្តី បើពិនិត្យមើលបរិបទ ដូចពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ប្រទេសប៉ាពូអាស៊ី អាចទាញយកផលប្រយោជន៍យ៉ាងច្រើន ពីការដណ្តើមឥទ្ធិពលគ្នារបស់ប្រទេសមហាអំណាចនៅក្នុងតំបន់។

ជាក់ស្តែង បើយោងទៅតាមការបកស្រាយរបស់អ្នកជំនាញលោក ចូណាថាន ព្រីក តាមរយៈកាយវិការងាកទៅស្និទ្ធស្នាលនឹងចិន ប្រទេសប៉ាពូអាស៊ី អាចបង្កើនមន្តស្នេហ៍ទាក់ទាញចំណាប់អារម្មណ៍ ក៏ដូចជាជំនួយពីអូស្ត្រាលី មកជួយខ្លួនច្រើនជាងមុន។

វាមានន័យថា ប៉ាពូអាស៊ី អាចទទួលបានផលចំណេញទាំងសងខាង ពោលទាំងពីចិន និងអូស្ត្រាលី ដើម្បីយកជំនួយមកអភិវឌ្ឍប្រទេសជាតិរបស់ខ្លួនឲ្យមានការរីកចម្រើនជាងមុន៕

ហេតុអ្វី​បានជា​អាមេរិក​ខ្វល់ខ្វាយ​ខ្លាំងម្ល៉ោះ​ ពី​ជម្លោះ​រវាង​ជប៉ុន​ និង​កូរ៉េខាងត្បូង​?

សករាជថ្មីមួយបានបើកឡើងហើយនៅស៊ូដង់ តែផ្លូវដែលត្រូវដើរឆ្ពោះទៅកាន់ប្រជាធិបតេយ្យពិតប្រាកដនៅវែងឆ្ងាយ

សេដ្ឋកិច្ច​វិនិយោគបារាំងអំឡុងពីរឆ្នាំក្រោមលោកម៉ាក្រុង

លោកត្រាំ និង បស្ចិមលោកជាទូទៅ នាំគ្នាអធិប្បាយ អំពី ការផ្ទុះនៅរុស្ស៊ី ពេលសាកល្បងមីស៊ីលធុនថ្មី

តើអ្វី​ជា​វិបត្តិ​បន្ទាប់​របស់​ហុងកុង​ នៅពេល​ដែល​ការប្រឆាំង​តវ៉ា​កាន់តែ​រីករាល​ដាលខ្លាំង​?

ចិន៖ ចូលរៀនសកលវិទ្យាល័យបរទេសល្បីៗ ទោះដោយវិធីណាក៏ដោយ

តើទីផ្សារប្រេងឆៅក្នុងលោកកំពុងស្ថិតមាត់ជ្រោះនៃវិបត្តិឬ?

ទីក្រុងល្អបំផុតសម្រាប់តុល្យភាពការងារនិងជីវិត

លោក ពូទីន​ ធ្វើសេច​ក្តីថ្លែង​ការណ៍​ពិសេស​ បន្ទាប់ពី​ស.រ.អា. ​បាន​ដក​ខ្លួន​ចេញ​ពី​សន្ធិសញ្ញា​ INF

ប្រាក់យ័នចិនធ្លាក់ថ្លៃអាចជាកត្តាថ្មីមួយទៀតជំរុញសង្រ្គាមពាណិជ្ជកម្មរវាងចិន និងសហរដ្ឋអាមេរិកឲ្យធ្លាក់ដុនដាបកាន់តែខ្លាំង

និស្សិតចិននៅបរទេស និងការអភិវឌ្ឍប្រទេស

មេប្រឆាំងរុស្ស៊ី ត្រូវគេ​បំពុល នៅក្នុង​ពន្ធនាគារ

ហេតុអ្វី​ការហោះកាត់​នៃ​អាចម៍ផ្កាយ ​Astroid 2019 OK ​ជារឿង​គួរឲ្យ​បារម្ភ ?

សន្និសីទី​អង្គការ ILO ស្តីពី​ការងារ និង​សុខុមាលភាព​នៅ​សតវត្សរ៍ទី២១

អង់គ្លេស ៖ លោកស្រីតេរ៉េហ្សា មេ បញ្ចប់​​តំណែង​​ដោយ​​បន្សល់​​ទុក​នូវ​​ស្នាដៃ​ដ៏​ស្តួចស្តើង

ហេតុអ្វី​ណាសា​មិនអាច​បញ្ជូន​មនុស្ស​ឲ្យ​ត្រឡប់​ទៅ​ចុះចត​លើ​ព្រះចន្ទ​ជិត​៥០ឆ្នាំ​កន្លងទៅនេះ?

ខួប​៧៥ឆ្នាំ៖ ធនាគារពិភពលោក និង​ស្ថាប័ន​រូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ ជួប​ឧបសគ្គ​ថ្មី​និងច្រើន​បន្ថែមទៀត​

ចិនមានអ្វីៗគ្រប់យ៉ាងដើម្បីក្លាយខ្លួនជាមហាអំណាចផុតលេខ

ច្បាប់អ៊ុយក្រែន​​ដែល​ច្បាំងទល់​នឹង​ភាសា​រុស្ស៊ី ចូល​ជាធរ​មាន​ហើយ